Soru

Zorluk: OrtaSatın Alma Gücü Paritesi (PPP) Teorisi

Mutlak Satın Alma Gücü Paritesi (PPPPPP) teorisinin geçerli olduğu varsayılan bir açık ekonomide; standart bir mal sepetinin maliyetine ve piyasa koşullarına ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

DeğişkenDeğer
Sepetin Türkiye Fiyatı (PP)15.00015.000 TL
Sepetin ABD Fiyatı (PP^*)500500 USD
Cari Piyasa Nominal Döviz Kuru (EE)11 USD =32= 32 TL

Buna göre, satın alma gücü paritesine göre belirlenmesi gereken nominal döviz kuru değeri ve Türk lirasının (TLTL) piyasadaki mevcut durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Parite değeri 3030 TL'dir; TL piyasada aşırı değerlenmiştir.
  2. Parite değeri 3030 TL'dir; TL piyasada düşük değerlenmiştir.Cevap
  3. C
    Parite değeri 33,333,3 TL'dir; TL piyasada aşırı değerlenmiştir.
  4. D
    Parite değeri 3232 TL'dir; TL piyasada denge değerindedir.
  5. E
    Parite değeri 3030 TL'dir; ABD doları (USDUSD) piyasada düşük değerlenmiştir.

Cevap

Satın alma gücü paritesi değeri 3030 TL'dir ve Türk lirası piyasada düşük değerlenmiştir.
Mutlak Satın Alma Gücü Paritesi teorisine göre denge döviz kuru, yurt içi fiyat düzeyinin yurt dışı fiyat düzeyine bölünmesiyle bulunur (15.000/500=3015.000 / 500 = 30 TL/USD). Piyasadaki cari kurun (3232 TL) bu denge değerinden yüksek olması, ABD dolarının pariteye göre daha değerli, Türk lirasının ise pariteye göre daha ucuz olduğunu gösterir. Bu durum, Türk lirasının piyasada düşük değerlenmiş (undervalued) olduğu anlamına gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Mutlak Satın Alma Gücü Paritesi formülü kullanılarak pariteye göre olması gereken nominal döviz kuru hesaplanır.
Eppp=PP=15.000500=30E_{ppp} = \frac{P}{P^*} = \frac{15.000}{500} = 30 TL/USD
Mutlak PPP teorisine göre, denge nominal döviz kuru iki ülkenin fiyat düzeylerinin oranına eşit olmalıdır.
2
Hesaplanan parite değeri ile cari piyasa nominal döviz kuru karşılaştırılır.
3232 TL (Piyasa) >30> 30 TL (Parite)
Cari piyasa kurunun parite değerinden yüksek olması, dövizin (USD) piyasada pariteye göre daha pahalı olduğunu gösterir.
3
Döviz kurundaki sapmaya göre yerli paranın (TL) değer durumu yorumlanır.
TL piyasada düşük değerlenmiştir (undervalued).
1 USD'nin pariteye göre 30 TL etmesi gerekirken piyasada 32 TL etmesi, TL'nin satın alma gücünün piyasada olması gerekenden daha düşük olduğunu, yani TL'nin ucuz kaldığını kanıtlar.

Anahtar Kavram

Mutlak Satın Alma Gücü Paritesi ve Para Birimi Değerlemesi

Alternatif Yöntem

Reel döviz kuru (qq) formülü kullanılarak da sonuca ulaşılabilir. q=(E×P)/Pq = (E \times P^*) / P formülünde veriler yerine konulduğunda; q=(32×500)/15.000=1,066q = (32 \times 500) / 15.000 = 1,066 bulunur. q>1q > 1 olması, reel kurun denge değerinden (1) yüksek olduğunu ve yerli paranın (TL) düşük değerlendiğini gösterir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla