Türkiye'nin dış borç verileri, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından "Brüt Dış Borç Stoku" ve "Net Dış Borç Stoku" olmak üzere iki ana gösterge setinde yayımlanmaktadır. Borç stokunun bileşimi, sektörel dağılımı ve istatistiki hesaplama yöntemleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Türkiye'nin net dış borç stoku; brüt dış borç stokundan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının net dış varlıkları ile bankacılık kesiminin net dış varlıklarının çıkarılmasıyla hesaplanır.Cevap
- Bkrizi sonrası dönemde dış borçlanmanın temel sürükleyicisi kamu kesimi olmuş; bütçe açıklarını finanse etmek için yapılan borçlanmalar sonucunda kamu dış borç stoku her yıl özel sektörün üzerinde kalmıştır.
- CBrüt dış borç stoku verilerine mahalli idareler, fonlar ve kamu iktisadi teşebbüsleri dahil edilmemekte; sadece merkezi yönetimin yurt dışı yükümlülükleri yansıtılmaktadır.
- DTürkiye'nin dış borç stokunun vade yapısında küresel krizinden sonra yapısal bir kırılma yaşanmış ve kısa vadeli borçların payı toplam stok içinde seviyesini aşmıştır.
- EBrüt dış borç stoku hesaplanırken sadece nakit olarak kullanılan krediler dikkate alınır; ithalat işlemlerinden doğan ticari borçlar ve gayri nakdi krediler kapsam dışı tutulur.
Cevap
Türkiye'nin net dış borç stoku; brüt dış borç stokundan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının net dış varlıkları ile bankacılık kesiminin net dış varlıklarının çıkarılmasıyla hesaplanır.
Net dış borç stoku, Türkiye'nin brüt dış borç yükümlülüğünden, ekonomi için bir tampon vazifesi gören ve likit nitelikte olan Merkez Bankası ve ticari bankaların (bankacılık kesimi) net dış varlıklarının çıkarılmasıyla hesaplanan bir göstergedir. Bu hesaplama, ülkenin dış şoklara karşı net kırılganlığını ölçmek amacıyla kullanılır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türkiye'de Dış Borç Stokunun Hesaplanması ve Sektörel Bileşimi