2001 yılında Türkiye ekonomisinde yaşanan derin finansal krizin ardından yürürlüğe konulan 'Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı' (GEGP), sadece kısa vadeli makroekonomik dengeleri değil, aynı zamanda devletin ekonomideki rolünü yeniden tanımlayan kapsamlı bir yapısal reform sürecini başlatmıştır. Programın bankacılık sektörü, kamu maliyesi ve para politikası alanlarındaki temel sütunları ile bu süreçte çıkarılan '15 Günde 15 Yasa' kapsamındaki düzenlemeler dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi programın öngördüğü kurumsal dönüşümün içeriği ve hukuki çerçevesi ile çelişmektedir?
- Merkez Bankası Kanunu'nda yapılan değişiklikle, bankaya fiyat istikrarını sağlama hedefi doğrultusunda para politikası araçlarını serbestçe belirleme yetkisi (araç bağımsızlığı) verilirken, enflasyon hedeflerini hükümetten bağımsız olarak tek başına belirleme yetkisinin (amaç bağımsızlığı) de tam olarak tanınmış olmasıCevap
- BBankacılık sektörünün yeniden yapılandırılması sürecinde, kamu bankalarının görev zararlarının tasfiye edilmesi ve özel bankaların sermaye yapılarının güçlendirilmesi amacıyla BDDK'nın denetim ve gözetim yetkilerinin artırılması
- C4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun kabul edilmesiyle, kamu alımlarında şeffaflık, rekabet, eşit muamele ve güvenilirlik ilkelerinin benimsenerek kamu harcamalarının uluslararası standartlara uygun bir denetim mekanizmasına kavuşturulması
- DTarım sektöründe sürdürülebilirliği sağlamak amacıyla geleneksel ürün bazlı taban fiyat ve destekleme alımları sisteminden vazgeçilerek, doğrudan üreticiyi hedefleyen 'Doğrudan Gelir Desteği' (DGD) modeline geçişin öngörülmesi
- EHazine Müsteşarlığı'nın borçlanma yetkisini tek bir çatı altında toplayan ve borç stokunun sürdürülebilirliği ile şeffaflığını yasal güvenceye bağlayan 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un hazırlanması
Cevap
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'na (TCMB) 2001 yılında yapılan yasal düzenlemeyle sadece araç bağımsızlığı tanınmış, enflasyon hedeflerinin hükümetle birlikte belirlenmesi nedeniyle amaç bağımsızlığı verilmemiştir.
25 Nisan 2001 tarih ve 4651 sayılı Kanun ile TCMB Kanunu'nda yapılan değişiklikle bankaya 'araç bağımsızlığı' tanınmıştır. Ancak kanunun ilgili maddesi uyarınca enflasyon hedefi hükümetle birlikte belirlenmektedir. Bu durum, bankanın 'amaç bağımsızlığına' sahip olmadığını, sadece belirlenen amaca ulaşmak için kullanılacak yöntem ve araçlarda bağımsız olduğunu gösterir. Dolayısıyla, amaç bağımsızlığının da tam olarak tanındığı ifadesi hukuki ve teorik olarak yanlıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
TCMB Bağımsızlık Türleri ve GEGP Yapısal Reformları
Daha Fazla Pratik
TCMB'nin 2001 sonrası dönemde 'Örtük Enflasyon Hedeflemesi' (2002-2005) ve 'Açık Enflasyon Hedeflemesi' (2006 sonrası) dönemleri arasındaki farkları inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s