IS-LM modeli analizinde, para talebinin faize duyarlılığının sıfır () olduğu 'Klasik Bölge' varsayımı altında; hükümetin kamu harcamalarını artırarak genişletici bir maliye politikası izlemesi durumunda, denge hasıla düzeyi ve faiz oranları üzerinde gerçekleşecek değişimler ile 'Dışlama Etkisi' (Crowding-Out) mekanizmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Denge hasıla düzeyi değişmez; faiz oranları, artan kamu harcamalarının yarattığı toplam talep fazlasını özel yatırımları kadar azaltarak dengeleyecek düzeyde yükselir ve 'tam dışlama' gerçekleşir.Cevap
- BDenge hasıla düzeyi basit harcama çarpanı kadar artar; para talebi faize duyarsız olduğu için faiz oranları sabit kalır ve herhangi bir dışlama etkisi ortaya çıkmaz.
- CDenge hasıla düzeyi artar; ancak yatırımların faize duyarlılığı () çok düşük olduğu için dışlama etkisi zayıf kalır ve maliye politikası maksimum etkinlikte çalışır.
- DDenge hasıla düzeyi değişmez; çünkü klasik bölgede para arzı artışı faizleri düşürerek yatırımları teşvik eder ve maliye politikasının etkisini nötralize eder.
- EDenge hasıla düzeyi azalır; zira kamu harcamalarındaki artışın finansmanı için başvurulan borçlanma, faizleri aşırı yükselterek özel yatırımları kamu harcaması artışından daha fazla azaltır.
Cevap
Denge hasıla düzeyinin değişmediği, faiz oranlarının ise özel yatırımları kamu harcaması artışına tam olarak eşit miktarda azaltacak kadar yükseldiği (tam dışlama) seçenek doğrudur.
Para talebinin faize duyarlılığının sıfır () olduğu Klasik Bölge'de LM eğrisi dikey bir konumdadır. Bu durumda, ekonomideki toplam gelir (hasıla) düzeyi sadece para arzı tarafından belirlenir ( mantığı). Kamu harcamaları artırıldığında IS eğrisi sağa kayar; ancak LM dikey olduğu için hasıla artamaz. Ortaya çıkan mal talebi fazlası faiz oranlarını yükseltir. Faizlerdeki bu artış, özel yatırım harcamalarını, kamu harcamalarındaki artış miktarını tam olarak karşılayacak kadar (yani kadar) azaltır. Sonuç olarak toplam talep ve hasıla değişmez, sadece harcama kompozisyonu kamu lehine, özel sektör aleyhine değişir. Bu durum 'Tam Dışlama Etkisi' olarak adlandırılır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Klasik Bölgede Tam Dışlama Etkisi
Daha Fazla Pratik
Para politikasının Klasik Bölge'deki etkinliğini Likidite Tuzağı ile karşılaştırarak çalışınız.
Tahmini Süre:2m 30s