Soru

Zorluk: ZorTürk Bankacılık Sistemi ve Düzenleyici Kurumlar

54115411 sayılı Bankacılık Kanunu ve 12111211 sayılı TCMB Kanunu hükümleri çerçevesinde, Türk bankacılık sistemindeki kurumların sınıflandırılması, denetim otoritelerinin görevleri ve kriz yönetim mekanizmalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Nihai kredi mercii (lender of last resort) fonksiyonu kapsamında TCMB; sermaye yeterlilik rasyosu yasal sınırın altına düşerek ödeme gücünü (solvency) yitiren bankalara, finansal istikrarı korumak amacıyla herhangi bir teminat şartı aranmaksızın doğrudan ve sınırsız likidite desteği sağlamakla görevlidir.Cevap
  2. B
    Sermaye yeterlilik rasyosu (SYRSYR), bankaların maruz kaldıkları risk ağırlıklı varlıklar karşısında bulundurmak zorunda oldukları asgari özkaynak seviyesini belirleyen temel bir ihtiyati düzenleme aracıdır.
  3. C
    Kalkınma ve yatırım bankaları, fon toplama yöntemi olarak mevduat veya katılım fonu kabul edemedikleri için Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) tarafından yürütülen mevduat sigortası sistemine dahil değildirler.
  4. D
    BDDK, bir bankanın mali bünyesinin zayıflaması veya mevzuata aykırı işlemler yapması durumunda; bankadan sermaye artırımı talep etme, kâr dağıtımını kısıtlama veya belirli faaliyetlerini durdurma gibi düzeltici ve iyileştirici önlemler alma yetkisine sahiptir.
  5. E
    Katılım bankaları, kâr-zarar ortaklığı prensibine göre çalışsalar da 54115411 sayılı Bankacılık Kanunu'na tabidirler ve topladıkları katılım fonları belirli limitler dahilinde TMSF güvencesi altındadır.

Cevap

TCMB'nin nihai kredi mercii rolünün ödeme gücünü yitiren bankalara teminatsız ve sınırsız destek sağlamasını öngören ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan yanlış ifade, TCMB'nin nihai kredi mercii rolünü hatalı tanımlamaktadır. 12111211 sayılı Kanun uyarınca TCMB, sadece ödeme sistemlerinde aksama yaratabilecek acil likidite ihtiyaçları için solvent bankalara kredi açar. Ödeme gücünü yitirmiş (insolvent) bir bankaya teminatsız ve sınırsız destek verilmesi, hem kanuni çerçeveye hem de küresel merkez bankacılığı normlarına aykırı olup sistemde ahlaki tehlike yaratır.

Adım Adım Çözüm

1
Kurumların rollerini analiz etme
BDDK düzenleme/denetleme, TCMB para politikası/likidite, TMSF ise sigorta/çözümleme görevlerini yürütür.
Otoriteler arasındaki görev ayrımını netleştirmek gerekir.
2
Sermaye yeterliliği ve ödeme gücü ilişkisini inceleme
Sermaye yeterlilik rasyosunun (SYRSYR) düşmesi ödeme gücü (solvency) sorununa işaret eder.
Likidite krizi ile ödeme gücü krizi arasındaki farkı anlamak kritiktir.
3
Nihai Kredi Mercii (LoLR) prensiplerini uygulama
LoLR (Bagehot İlkeleri), sadece likidite sıkışıklığı yaşayan solvent bankalara, teminat karşılığında ve yüksek faizle kredi verilmesini şart koşar.
Ödeme gücünü yitirmiş (insolvent) bir bankaya likidite sağlanması merkez bankacılığı prensiplerine aykırıdır.

Anahtar Kavram

Nihai Kredi Mercii (LoLR) ve Ödeme Gücü (Solvency) Ayrımı

Daha Fazla Pratik

TCMB'nin likidite yönetimi araçları ile TMSF'nin banka çözümleme yöntemleri arasındaki farkları detaylı incelemeniz önerilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla