Soru

Zorluk: ZorFinans Hesabı ve Sermaye Hareketleri

Türkiye ekonomisinde ödemeler dengesi istatistiklerinin 'Finans Hesabı' kayıt esasları dikkate alındığında; Türkiye'de yerleşik bir ticari bankanın yurt dışındaki muhabir bankalarda tuttuğu döviz mevduatlarını azaltarak bu tutarı yurt içine transfer etmesi durumunda, söz konusu işlem Finans Hesabı içerisinde aşağıdakilerden hangisi gibi kaydedilir?

  1. Diğer yatırımlar başlığı altında, varlık kaleminde bir azalış olarak kaydedilir ve finans hesabına sermaye girişi (artı) yönünde etki eder.Cevap
  2. B
    Portföy yatırımları kaleminde yükümlülük artışı olarak kaydedilir ve bankacılık sektörünün dış borç stokunu artırır.
  3. C
    Doğrudan yatırımlar kaleminde sermaye girişi olarak kaydedilir ve cari işlemler açığının finansman kalitesini artırır.
  4. D
    Diğer yatırımlar başlığı altında, yükümlülük kaleminde bir artış olarak kaydedilir ve net hata ve noksan kalemini azaltır.
  5. E
    Net hata ve noksan kalemine kaydedilerek, kaynağı belirsiz bir sermaye hareketi olarak ödemeler dengesini denkleştirir.

Cevap

İşlem, 'Diğer Yatırımlar' kaleminde yerleşiklerin yurt dışındaki varlıklarının azalışı olarak kaydedilir ve finans hesabına net sermaye girişi sağlar.
Doğru olan seçenek, işlemin yerleşik bir bankanın yurt dışındaki 'Varlık' kaleminde bir azalış olduğunu ve bu azalışın finans hesabına bir sermaye girişi olarak yansıdığını ifade etmektedir. Ödemeler dengesi mantığında dış varlıkların likide edilip ülkeye transfer edilmesi, dış yükümlülüklerin (borçların) artırılması gibi sermaye girişi (credit) hükmündedir.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemin niteliğini ve ödemeler dengesi sınıflandırmasındaki yerini belirleyin.
Banka mevduatları, krediler ve nakit para hareketleri 'Diğer Yatırımlar' (Other Investment) başlığı altında izlenir.
Ödemeler dengesi (BPM6) standartlarına göre doğrudan yatırım ve portföy yatırımı dışındaki finansal araçlar bu grupta yer alır.
2
İşlemi gerçekleştiren birimin yerleşiklik durumuna göre varlık/yükümlülük ayrımı yapın.
Türkiye'de yerleşik bir bankanın yurt dışındaki mevduatı, Türkiye için bir 'Dış Varlık' (Asset) niteliğindedir.
Yerleşiklerin yurt dışı mülkiyetindeki finansal haklar varlık kaleminde takip edilir.
3
Mevduatın azaltılmasının finansal hesap üzerindeki etkisini ve işaretini saptayın.
Varlıkların azaltılması (yurt içine getirilmesi), bir sermaye girişidir ve finans hesabına artı (+) değer kazandırır.
Finansal hesapta varlık azalışları ve yükümlülük artışları ülkeye döviz/sermaye girişi anlamına gelir.

Anahtar Kavram

Ödemeler Dengesi Finans Hesabı Kayıt Esasları
Bu soruyu puanla