Soru

Zorluk: OrtaIS-LM Genel Denge ve İntibak Süreci

Hicks-Hansen ISLMIS-LM modelinde, ekonominin genel denge noktasının hem ISIS hem de LMLM eğrisinin üzerinde (sağında) yer alan bir noktada bulunduğu varsayıldığında; mal ve para piyasalarındaki mevcut dengesizlik durumu ve genel dengeye yönelme sürecindeki ilk intibak mekanizması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Her iki piyasada da aşırı arz (ESGESG ve ESMESM) mevcuttur; üretim azalırken faiz oranları düşer.Cevap
  2. B
    Mal piyasasında aşırı talep, para piyasasında aşırı arz söz konusudur; gelir düzeyi artarken faiz oranları yükselir.
  3. C
    Para piyasası mal piyasasına göre daha yavaş intibak ettiği için önce üretim düzeyi değişir, faizler ise sabit kalır.
  4. D
    Mal piyasasındaki aşırı arz stokları azaltır ve bu durum genişletici bir etki yaratarak üretimi artırır.
  5. E
    Faiz oranlarındaki düşüş ISIS eğrisini sağa kaydırarak mal piyasasındaki dengesizliği doğrudan giderir.

Cevap

Ekonomide hem mal hem de para piyasasında aşırı arz mevcuttur; intibak sürecinde üretim azalır ve faiz oranları düşer.
Doğru yanıt, hem mal hem de para piyasasında aşırı arz olduğunu ve buna bağlı olarak değişkenlerin (hasıla ve faiz) azalma eğilimine girdiğini belirtmektedir. ISIS ve LMLM eğrilerinin kesişim noktasının üstünde yer alan bir bölgede, faiz oranları her iki piyasa için de dengeleyici seviyenin üzerindedir. Yüksek faiz mal talebini düşürerek ESGESG yaratırken, aynı zamanda para talebini de düşürerek (atıl para talebinin azalması yoluyla) ESMESM yaratır.

Adım Adım Çözüm

1
Mal piyasası dengesizliğinin belirlenmesi
ISIS eğrisinin üzerindeki (sağındaki) bir noktada faiz oranı, denge hasılası için gereken düzeyden yüksektir. Bu durum yatırımları azaltarak toplam talebi üretimin altına düşürür (AD<YAD < Y). Sonuç: Mal Piyasası Aşırı Arzı (ESGESG).
ISIS eğrisinin üstü her zaman aşırı mal arzı bölgesidir.
2
Para piyasası dengesizliğinin belirlenmesi
LMLM eğrisinin üzerindeki (solundaki/üstündeki) bir noktada faiz oranı, mevcut gelir düzeyi için para talebini (LL) para arzının (M/PM/P) altına indirecek kadar yüksektir (L<M/PL < M/P). Sonuç: Para Piyasası Aşırı Arzı (ESMESM).
LMLM eğrisinin üstü/solu her zaman aşırı para arzı bölgesidir.
3
İntibak yönünün tayin edilmesi
ESGESG durumunda firmalar stok birikimi nedeniyle üretimi azaltır (YY \downarrow). ESMESM durumunda ise ekonomik birimler ellerindeki fazla parayla tahvil alır, tahvil fiyatları yükselir ve faizler düşer (ii \downarrow).
Piyasalar aşırı arz durumunda fiyat (faiz) veya miktar (hasıla) azalışı ile tepki verir.

Anahtar Kavram

IS-LM Modelinde Denge Dışı Noktalar ve Otomatik İntibak Mekanizması

İpuçları

1
Eğrilerin sağında veya üstünde olmak, o piyasada faizlerin 'denge için olması gerekenden yüksek' olduğu anlamına gelir.
2
Yüksek faiz yatırımları (dolayısıyla mal talebini) azaltırken, para tutmanın maliyetini artırarak para talebini de azaltır.
3
Eğer mal piyasasında arz fazlası (ESGESG) varsa üretim düşer; para piyasasında arz fazlası (ESMESM) varsa faizler düşer.

Daha Fazla Pratik

Ekonominin denge noktasının solunda (altında) kaldığı bir durumda (EDG ve EDM) intibak sürecinin nasıl işleyeceğini analiz ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla