Examkin

Soru

Zorluk: OrtaHarcama Yöntemiyle Hesaplama (C+I+G+NX)

Bir ekonominin 20252025 yılına ait harcama ve üretim faaliyetlerine ilişkin bazı veriler aşağıda milyar TL cinsinden verilmiştir:

DeğişkenTutar (Milyar TL)
Hanehalkı Nihai Tüketim Harcamaları2.2002.200
Net Özel Yatırım Harcamaları600600
Amortismanlar (Yıpranma Payları)250250
Devletin Nihai Mal ve Hizmet Alımları850850
Sosyal Güvenlik Transfer Ödemeleri350350
İhracat Gelirleri400400
İthalat Giderleri450450
Ara Malı Alımları200200

Bu verilere göre, harcama yöntemi kullanılarak hesaplanan Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (GSYH) değeri kaç milyar TL'dir?

  1. A
    3.5003.500
  2. B
    3.6003.600
  3. 3.8503.850Cevap
  4. D
    4.0504.050
  5. E
    4.2004.200

Cevap

Harcama yöntemiyle hesaplanan Gayrisafi Yurtiçi Hasıla değeri 3.8503.850 milyar TL'dir.
Harcama yöntemiyle GSYH; özel tüketim (2.2002.200), brüt yatırım (600+250=850600 + 250 = 850), kamu harcamaları (850850) ve net ihracatın (400−450=−50400 - 450 = -50) toplamından oluşur. Bu bileşenlerin toplamı olan 2.200+850+850−50=3.8502.200 + 850 + 850 - 50 = 3.850 değeri doğru sonuçtur. Bu hesaplamada bir üretim karşılığı olmayan transfer ödemeleri ve çifte sayıma yol açacak olan ara malları kapsam dışı bırakılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Harcama yöntemiyle GSYH formülünü yazmak
GSYH=C+I+G+(X−M)GSYH = C + I + G + (X - M)
Bir ekonomideki nihai harcama bileşenlerinin toplamı GSYH'yi verir.
2
Gayrisafi Yatırım (II) değerini hesaplamak
I=NetYatırım+Amortismanlar=600+250=850I = Net Yatırım + Amortismanlar = 600 + 250 = 850 milyar TL
Harcama yönteminde yatırım kaleminin brüt (gayrisafi) olması gerekir; bu yüzden aşınma payları net yatırıma eklenmelidir.
3
Net İhracat (NXNX) değerini hesaplamak
NX=I˙hracat−I˙thalat=400−450=−50NX = İhracat - İthalat = 400 - 450 = -50 milyar TL
Dış alem dengesi, ülkeye giren gelirler ile çıkan giderlerin farkı alınarak bulunur.
4
Bileşenleri formülde yerine koymak ve dışlamaları yapmak
GSYH=2.200(C)+850(I)+850(G)−50(NX)=3.850GSYH = 2.200 (C) + 850 (I) + 850 (G) - 50 (NX) = 3.850 milyar TL
Transfer ödemeleri üretim karşılığı olmadığı için, ara malları ise çifte sayıma neden olacağı için hesaba dahil edilmez.

Anahtar Kavram

Harcama yöntemiyle milli gelir hesaplanırken sadece nihai mal ve hizmet harcamaları dikkate alınır; transfer ödemeleri ve ara malları dışlanır, yatırımlar ise brüt (gayrisafi) olarak işleme alınır.

İpuçları

1
GSYH hesabında sadece cari dönemde üretilen nihai mal ve hizmetlerin değerini temsil eden harcamaları dikkate alın.
2
Gayrisafi (Brüt) Yatırım değerini bulmak için 'Net Yatırım' ve 'Amortismanlar' kalemlerini birleştirmeniz gerektiğini unutmayın.
3
Transfer ödemelerinin ve ara malı alımlarının neden GSYH dışında tutulduğunu hatırlayarak toplama işleminden bunları hariç tutun.

Daha Fazla Pratik

Eğer bu ekonomide dolaylı vergiler ve sübvansiyonlar verilseydi, GSYH'den faktör fiyatlarıyla Milli Gelir'e nasıl geçilirdi?

Alternatif Yöntem

Önce Safi Yurtiçi Hasıla (SYH) hesaplanıp (C+NetI+G+NXC + Net I + G + NX) üzerine amortismanlar eklenerek de aynı sonuca (3.600+250=3.8503.600 + 250 = 3.850) ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Harcama Yöntemiyle Hesaplama (C+I+G+NX)

Bu konudan daha fazla soru