Examkin

Soru

Zorluk: ZorNet Hata ve Noksan

Bir ekonominin belirli bir dönemine ilişkin ödemeler dengesi alt kalemleri şu şekildedir:

KalemDeğer (Milyar $)
Mal İhracatı (fob)100
Mal İthalatı (fob)115
Hizmetler Dengesi (Net)+7
Birincil Gelir Dengesi (Net)-7
Sermaye Hesabı (Net)+2
Doğrudan Yatırımlar (Net Yükümlülük Oluşumu)+18
Portföy Yatırımları (Net Varlık Edinimi)+10
Resmi Rezervler (Net Değişim)-4

*Not: Resmi rezervlerdeki "-4" değeri, ilgili dönemde rezervlerde artış yaşandığını ifade etmektedir.*

Buna göre, ödemeler dengesi bilançosunun çift kayıtlı muhasebe ilkesi gereği denkleşmesini sağlayan "Net Hata ve Noksan" kaleminin değeri ve bu kalemin pozitif çıkmasının muhtemel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 17 Milyar $; Kaynağı belirlenemeyen döviz girişi veya gümrük ve banka kayıtları arasındaki zaman uyumsuzluğu.Cevap
  2. B
    -17 Milyar $; Kaynağı belirlenemeyen döviz çıkışı veya dış ticaret verilerindeki değerleme hataları.
  3. C
    21 Milyar $; Sermaye transferlerinin (Sermaye Hesabı) yanlışlıkla finans hesabı kalemleri içerisinde mütalaa edilmesi.
  4. D
    9 Milyar $; Finans hesabındaki net yükümlülük oluşumu ve varlık edinimi kayıtlarının işaretlerinin karıştırılması.
  5. E
    13 Milyar $; Resmi rezervlerdeki değişimin otonom işlemlerden bağımsız, denkleştirici bir kalem olarak görülmemesi.

Cevap

Net Hata ve Noksan değeri 17 Milyar $'dır; bu pozitif değer kaynağı belirsiz döviz girişini veya kayıtlar arasındaki zaman uyumsuzluğunu temsil eder.
Verilen rakamlar ışığında Cari İşlemler Hesabı -15 Milyar ,SermayeHesabı+2Milyar, Sermaye Hesabı +2 Milyar ve Finans Hesabı +4 Milyar olarakbulunur.O¨demelerdengesidenklig˘inin(CariI˙s\clemler+SermayeHesabı+NetHataveNoksan=FinansHesabı)sag˘lanabilmesiic\cinNetHataveNoksankalemi+17Milyar olarak bulunur. Ödemeler dengesi denkliğinin (Cari İşlemler + Sermaye Hesabı + Net Hata ve Noksan = Finans Hesabı) sağlanabilmesi için Net Hata ve Noksan kalemi +17 Milyar olmalıdır. Bu kalemin pozitif (alacak yönlü) çıkması, ülkeye kaynağı saptanamayan bir döviz girişi olduğunu, dış ticaret verilerinin banka kayıtlarından sonra gelmesi gibi zaman uyumsuzluklarını veya kayıt dışı ihracat/turizm gelirlerini ifade eder.

Adım Adım Çözüm

1
Cari İşlemler Hesabı (CİH) hesaplanır.
CİH = (100 - 115) + 7 - 7 = -15 Milyar $
Dış ticaret dengesi (ihracat-ithalat), hizmet dengesi ve birincil gelir dengesi toplamı cari işlemler dengesini verir.
2
Finans Hesabı (FH) hesaplanır.
FH = 18 (Net Yükümlülük) - 10 (Net Varlık) - 4 (Rezerv Artışı) = +4 Milyar $
TCMB ve BPM6 standartlarına göre Finans Hesabı = Net Yükümlülük Oluşumu - Net Varlık Edinimi formülüyle bulunur. Rezerv artışları varlık edinimi olduğu için çıkarılır.
3
Net Hata ve Noksan (NHN) özdeşliği kullanılarak değer bulunur.
NHN = FH - CİH - Sermaye Hesabı = 4 - (-15) - 2 = +17 Milyar $
Ödemeler dengesi denkliği gereği: CİH + Sermaye Hesabı + NHN = Finans Hesabı (veya CİH + SH - FH + NHN = 0) sağlanmalıdır.

Anahtar Kavram

Ödemeler Dengesi Bilançosu Denkliği ve Net Hata Noksan
Bu soruyu puanla

Konular

Net Hata ve Noksan

Bu konudan daha fazla soru