Examkin

Soru

Zorluk: ZorDengeli Kalkınma Stratejileri

Ragnar Nurkse'nin 'Yoksulluğun Kısır Döngüsü' (Vicious Circle of Poverty) analizinde, az gelişmiş ülkelerde yatırım teşviklerini kısıtlayan en temel engelin 'pazarın darlığı' olduğu vurgulanmıştır. Bu teorik çerçeveye göre, pazarın darlığı sorununu aşarak kalkınmayı başlatmak amacıyla önerilen 'dengeli kalkınma' stratejisinin dayandığı temel işleyiş mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Farklı sektörlerde gerçekleştirilen eş zamanlı yatırımların, birbirlerine pazar oluşturarak 'talebin tamamlayıcılığı' ilişkisi üzerinden toplam pazar hacmini genişletmesiCevap
  2. B
    Ekonomideki kısıtlı sermaye kaynaklarının, ileri ve geri bağlantı etkileri en yüksek olan 'anahtar sektörlere' yoğunlaştırılarak bilinçli dengesizlikler yaratılması
  3. C
    Yoksulluk çemberinin yalnızca arz yönlü (tasarruf yetersizliği) bir sorun olarak görülüp, tüketimin kısıtlanması yoluyla sermaye-hasıla katsayısının düşürülmesi
  4. D
    İhracata yönelik sanayileşme stratejisi uyarınca, dış pazarın genişliğinden yararlanarak mutlak üstünlüklerin ve döviz gelirlerinin artırılması
  5. E
    Ekonomik kalkınmanın sadece niceliksel milli gelir artışı olarak hedeflenip, yapısal değişim yerine sermaye yoğun teknolojilere öncelik verilmesi

Cevap

Farklı sektörlerde gerçekleştirilen eş zamanlı yatırımların, birbirlerine pazar oluşturarak 'talebin tamamlayıcılığı' ilişkisi üzerinden toplam pazar hacmini genişletmesi
Dengeli kalkınma stratejisinin temelinde, az gelişmiş ülkelerdeki pazar darlığının bireysel yatırımların kârlılığını düşük tutması yatar. Nurkse'ye göre, yatırımlar çeşitli sektörlerde eş zamanlı (senkronize) yapılırsa, her sektördeki üretim artışı ve yaratılan gelir, diğer sektörlerin ürettiği mallar için talep oluşturur. Bu duruma 'talebin tamamlayıcılığı' denir ve bu mekanizma sayesinde pazar genişleyerek kısır döngü kırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Nurkse'nin pazar darlığı kavramını analiz etme
Düşük gelir -> Düşük satın alma gücü -> Küçük pazar -> Düşük yatırım teşviki döngüsü tespit edilir.
Sorunun kökenindeki 'Yoksulluğun Kısır Döngüsü'nün talep yönlü mekanizmasını anlamak gerekir.
2
Dengeli kalkınma çözümünü uygulama
Yatırımların tek bir sektör yerine pek çok sektörde aynı anda (senkronize) yapılması gerektiği sonucuna ulaşılır.
Tek bir yatırım kârlı olmayabilir çünkü kendi ürettiği mal için yeterli pazar bulamaz.
3
Talebin tamamlayıcılığı ilkesini ilişkilendirme
A sektöründe çalışanların geliri B sektörünün malını, B'dekiler C'ninkini alarak karşılıklı pazar yaratır.
Bu yatay bütünleşme, ekonomideki 'dışsal ekonomiler' aracılığıyla pazarın toplam genişliğini artırır.

Anahtar Kavram

Talebin Tamamlayıcılığı (Complementarity of Demand)

Daha Fazla Pratik

Dengeli kalkınma ile Paul Rosenstein-Rodan'ın 'Büyük İtiş' (Big Push) teorisindeki 'üretim fonksiyonunun bölünmezliği' kavramı arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Dengeli Kalkınma Stratejileri

Bu konudan daha fazla soru