Examkin

Soru

Zorluk: ZorLewis Sınırsız Emek Arzı ve Dualizm

W. Arthur Lewis’in İkili (Dual) İktisat yapısını ele alan "Sınırsız Emek Arzı ile İktisadi Kalkınma" modelinde; modern (kapitalist) sektörün genişlemesi devam ederken, geleneksel (tarım) sektöründe teknolojik gelişme sağlanamaması ve gıda arzının artmaması durumunda ortaya çıkan "ticaret hadleri" (terms of trade) etkisine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Tarımsal ürünlerin fiyatları sanayi malları fiyatlarına göre artar; bu durum kapitalist sektörde nominal ücretlerin yükselmesine ve kâr payının daralarak birikim sürecinin yavaşlamasına neden olur.Cevap
  2. B
    Geleneksel sektörde emeğin marjinal verimliliği sıfır (MPL=0MP_L = 0) olduğu için, işgücü transferi toplam gıda arzını ve fiyatlarını etkilemez; bu sayede sanayi sektöründeki kâr oranı teorik olarak sabit kalır.
  3. C
    Gıda fiyatlarındaki artış, tarım sektöründeki ortalama hasılayı (APLAP_L) düşürdüğü için modern sektöre sunulan emek arz eğrisinin aşağı doğru kaymasına ve sermaye birikiminin hızlanmasına yol açar.
  4. D
    Ticaret hadlerinin sanayi malları lehine dönmesi sonucunda, modern sektördeki reel ücretler düşer ve kârların yeniden yatırıma dönüşme hızı artarak kalkınma süreci kısalır.
  5. E
    Modern sektörde istihdam edilenlerin gıda talebi arttıkça, tarım sektöründeki gizli işsizlik kendiliğinden ortadan kalkar ve emek arzı marjinal verimlilikten bağımsız olarak tam esnekliğini kaybeder.

Cevap

Tarımsal ürünlerin fiyatları sanayi malları fiyatlarına göre artar; bu durum kapitalist sektörde nominal ücretlerin yükselmesine ve kâr payının daralarak birikim sürecinin yavaşlamasına neden olur.
Doğru yanıt, Lewis modelinde tarımsal verimlilik artışının önemini vurgular. Sanayi sektöründeki büyüme gıda talebini artırırken tarımsal arzın sabit kalması, gıda fiyatlarını yükseltir. Sanayi işçileri gıdaya daha fazla harcama yapmak zorunda kaldıklarından, kapitalistler işçilerin yaşam standardını (geçimlik ücreti) korumak için daha yüksek nominal ücret ödemek zorunda kalırlar. Bu durum, yatırıma dönüşecek olan 'kapitalist artığı' (kârı) azaltarak kalkınma hızını keser.

Adım Adım Çözüm

1
Modern sektörün genişlemesiyle artan işgücü talebinin gıda piyasasına etkisini analiz etme.
Modern sektörde istihdam edilenlerin geliri arttıkça gıdaya olan toplam talep artar.
Yeni istihdam edilen işçiler tüketim harcamalarının önemli bir kısmını gıdaya ayırırlar.
2
Geleneksel sektördeki üretim kısıtını değerlendirme.
Geleneksel sektörde verimlilik artışı yoksa gıda arzı sabit kalır veya talebi karşılayamaz.
Modelin bu aşamasında tarımdaki durgunluk bir darboğaz oluşturur.
3
Ticaret hadlerindeki değişimi belirleme.
Tarımsal ürün fiyatları (PtarımP_{tarım}), sanayi ürün fiyatlarına (PsanayiP_{sanayi}) kıyasla yükselir (Ticaret hadleri tarım lehine döner).
Arzı esnek olmayan malın (gıda) fiyatı, artan talep karşısında yükselir.
4
Maliyet ve kâr üzerindeki etkisini sonuçlandırma.
Modern sektördeki işçilerin geçimlik reel ücretlerini korumak için nominal ücretlerin (WW) artması gerekir; bu da kâr marjını daraltır.
Kapitalist kârı, MPLMP_L ile WW arasındaki farktır; WW yükselirse kâr azalır.

Anahtar Kavram

Lewis Modelinde Ticaret Hadleri ve Gıda Darboğazı

İpuçları

1
Modern sektördeki işçilerin tükettiği temel mal olan gıdanın fiyatı artarsa, işverenlerin ödediği ücretler bundan nasıl etkilenir?
2
Lewis modelinde kapitalist birikimin kaynağı kârlardır. Maliyetler artarken kârlar ve dolayısıyla yatırım hızı ne yönde değişir?

Daha Fazla Pratik

Lewis modelinde 'dönüm noktası' (turning point) ile gıda darboğazı arasındaki farkı inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Lewis Sınırsız Emek Arzı ve Dualizm

Bu konudan daha fazla soru