Examkin

Makroekonomik İlişkiler ve Denklem

11 soru

Soru 1Soru →

Temel makroekonomik özdeşlikler uyarınca bir ekonomide iç denge ile dış denge arasındaki ilişki analiz edilmektedir. Bir ekonomide özel kesim tasarruflarının yurt içi yatırımlardan daha az olduğu (S<IS < I) varsayıldığında, bu ekonominin cari işlemler hesabı fazlası verebilmesi için kamu maliyesine ilişkin aşağıdaki durumlardan hangisinin gerçekleşmesi zorunludur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bütçe fazlası verilmesi ve bu fazlanın özel kesim tasarruf-yatırım açığından büyük olması

Cevap

Ekonominin cari işlemler fazlası verebilmesi için bütçe fazlası verilmeli ve bu fazlanın miktarı özel kesimdeki tasarruf-yatırım açığından daha büyük olmalıdır.
Makroekonomik özdeşliğe göre CA=(S−I)+(T−G)CA = (S - I) + (T - G)'dir. Eğer özel kesim tasarruf-yatırım dengesi negatif ise (S−I<0S - I < 0), cari işlemler dengesinin (CACA) pozitif olabilmesi için bütçe dengesinin (T−GT - G) mutlaka pozitif (fazla) olması ve bu fazlanın miktarsal olarak özel kesimdeki açığı kapatıp aşması gerekmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Temel makroekonomik özdeşlik formülünü belirle.
(S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M
Özel kesim dengesi ile kamu dengesinin toplamı, dış dengeye (cari işlemler dengesine) eşittir.
2
Soruda verilen kısıtları denkleme uygula.
S<I⇒(S−I)<0S < I \Rightarrow (S - I) < 0 (Negatif değer)
Özel kesim tasarruflarının yatırımlardan az olması, bu kesimin açık verdiği anlamına gelir.
3
Hedeflenen durumu (X−M>0X - M > 0) sağlamak için gereken şartı analiz et.
(NegatifDeg˘er)+(T−G)>0⇒(T−G)>∣S−I∣(Negatif Değer) + (T - G) > 0 \Rightarrow (T - G) > |S - I|
Cari işlemlerin pozitif (fazla) olması için kamu dengesinin (T−GT - G) pozitif olması ve mutlak değerce özel kesim açığını aşması şarttır.

Anahtar Kavram

Temel Makroekonomik Özdeşlik ve İç-Dış Denge İlişkisi

İpuçları

1
Cari işlemler dengesi, ulusal tasarruflar ile yurt içi yatırımlar arasındaki farka eşittir.
2
Ulusal tasarrufları özel kesim tasarrufları (SS) ve kamu tasarrufları (T−GT - G) olarak ikiye ayırarak denklemi kurun.
3
S<IS < I durumunda ulusal tasarrufların (S+T−GS + T - G) yatırımlardan (II) büyük olması için T−GT - G teriminin ne olması gerektiğini düşünün.

Daha Fazla Pratik

İkiz açık hipotezini ve bütçe dengesindeki bir bozulmanın cari denge üzerindeki etkilerini inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 2Soru →

Açık bir ekonomide makroekonomik dengeler analiz edilirken kullanılan temel özdeşlikler çerçevesinde aşağıdaki veriler elde edilmiştir:

- Özel kesim tasarrufları (SS): 600600 milyar TL
- Özel kesim yatırım harcamaları (II): 500500 milyar TL
- Cari işlemler dengesi (X−MX - M): 4040 milyar TL

Buna göre, temel makroekonomik özdeşlik dikkate alındığında bu ekonomideki bütçe dengesi (T−GT - G) kaç milyar TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: -60

Cevap

Temel makroekonomik özdeşlikten hareketle bu ekonomideki bütçe dengesi -60 milyar TL olarak hesaplanmıştır.
Temel makroekonomik özdeşliğe göre bir ekonomideki toplam sızıntılar (S+T+MS + T + M) toplam enjeksiyonlara (I+G+XI + G + X) eşittir. Bu ifade düzenlendiğinde (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M formülüne ulaşılır. Verilen değerlere göre özel kesim dengesi 600−500=100600 - 500 = 100 milyar TL fazladır. Cari işlemler dengesi 4040 milyar TL fazla verdiğine göre, 100+(T−G)=40100 + (T - G) = 40 eşitliğinden (T−G)=−60(T - G) = -60 milyar TL bulunur. Bu negatif değer, bütçe açığını temsil etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Açık bir ekonomide iç ve dış denge arasındaki ilişkiyi kuran temel makroekonomik özdeşliği belirle.
(S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M
Bu denklem, özel kesim tasarruf-yatırım farkı ile kamu kesimi bütçe dengesinin toplamının, cari işlemler dengesine eşit olduğunu ifade eder.
2
Verilen değerleri özdeşlikteki yerlerine yerleştirerek özel kesim dengesini hesapla.
(600−500)+(T−G)=40⇒100+(T−G)=40(600 - 500) + (T - G) = 40 \Rightarrow 100 + (T - G) = 40
Özel kesimin 100 milyar TL tutarında bir tasarruf fazlası (S>IS > I) verdiği görülmektedir.
3
Bütçe dengesi (T−GT - G) değişkenini bulmak için denklemi çöz.
(T−G)=40−100=−60(T - G) = 40 - 100 = -60
Özel kesim tasarruf fazlası, bütçe açığı tarafından emilerek dış dengeye (cari fazlaya) yansımaktadır.

Anahtar Kavram

Makroekonomik Özdeşlikler ve İkiz Açık Kavramı

İpuçları

1
Önce özel kesimdeki tasarruf-yatırım farkını (S−IS - I) hesaplayarak bu kaynağın fazlalık mı yoksa eksiklik mi yarattığını belirleyin.

Daha Fazla Pratik

Eğer ekonomide bütçe dengede olsaydı (T=GT=G), mevcut özel kesim tasarruf fazlasının cari dengeyi nasıl etkileyeceğini düşünün.
Tahmini Süre:50s
Soru 3Soru →

Açık bir ekonomide temel makroekonomik dengeyi ifade eden (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M özdeşliğinde yer alan (X−M)(X - M) terimi aşağıdakilerden hangisini temsil etmektedir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cari işlemler dengesi

Cevap

Cari işlemler dengesi
Cari işlemler dengesi doğrudur çünkü makroekonomik denge özdeşliğinde (S−I)(S - I) özel kesim tasarruf açığını veya fazlasını, (T−G)(T - G) ise bütçe dengesini ifade eder; bu ikisinin toplamı ekonominin dış alemle olan net mal ve hizmet değişimini, yani cari işlemler dengesini belirler.

Adım Adım Çözüm

1
Açık ekonomi milli gelir formülünü yazın
Y=C+I+G+(X−M)Y = C + I + G + (X - M)
Bir ekonomideki toplam harcamalar ve üretim arasındaki temel ilişkiyi kurmak için.
2
Kullanılabilir gelir üzerinden tasarrufu tanımlayın
Y=C+S+TY = C + S + T
Gelirin tüketime, tasarrufa ve vergiye ayrıldığı varsayımı ile üretim-gelir eşitliğini kullanmak için.
3
İki eşitliği birbirine eşitleyin ve düzenleyin
C+S+T=C+I+G+(X−M)⇒(S−I)+(T−G)=X−MC + S + T = C + I + G + (X - M) \Rightarrow (S - I) + (T - G) = X - M
Özel kesim dengesi (S−IS - I) ve kamu kesimi dengesini (T−GT - G) bir tarafta, dış alem dengesini (X−MX - M) diğer tarafta toplamak için.
4
(X−M)(X - M) terimini tanımlayın
Net İhracat = Cari İşlemler Dengesi
İhracat ile ithalat arasındaki farkın ödemeler bilançosundaki karşılığını belirlemek için.

Anahtar Kavram

İkiz Açık Hipotezi ve Temel Makroekonomik Özdeşlik

İpuçları

1
Makroekonomik özdeşlikte sol taraf iç dengeleri, sağ taraf ise dış dengeyi temsil eder.
2
Eğer tasarruflar ve vergiler harcamalardan büyükse, bu fazlalık yurt dışına net ihracat olarak yansır.
3
(X−M)(X - M) ifadesi 'Net İhracat' anlamına gelir ve ödemeler bilançosunun en ana hesabıyla eş anlamlıdır.

Daha Fazla Pratik

İkiz açık hipotezini ve bütçe açığının cari açığa nasıl dönüştüğünü inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Harcama yöntemine göre GSYİH denklemini (Y=C+I+G+NXY=C+I+G+NX) kullanarak gelirin kullanım alanlarına (C+S+TC+S+T) eşitleyip sadeleştirme yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 4Soru →

Açık bir ekonomide makroekonomik dengeler incelenirken kullanılan temel özdeşliklerden biri olan (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M eşitliği dikkate alındığında; kamu kesiminin bütçe açığı verdiği bir durumda, 'İkiz Açık Hipotezi'nin (Twin Deficits Hypothesis) geçerliliği ve cari işlemler dengesi üzerindeki etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bütçe açığındaki bir artışın cari işlemler dengesini bozması, özel sektörün tasarruf-yatırım dengesinin (S−IS - I) bu kötüleşmeyi telafi edecek ölçüde bir artış göstermemesi durumunda gerçekleşir.

Cevap

Bütçe açığındaki artışın cari işlemler dengesini bozması, özel sektör tasarruf-yatırım dengesinin bu etkiyi nötralize edecek kadar artmamasına bağlıdır.
Temel makroekonomik denge özdeşliği olan (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M formülüne göre; bütçe açığı (T<GT < G) arttığında, cari işlemler dengesinin (X−MX - M) bozulması (açığa dönüşmesi veya açığın artması), özel sektörün tasarruf-yatırım farkının (S−IS - I) bu negatif etkiyi sönümleyecek kadar büyümemesine bağlıdır. Eğer özel sektör dengesi sabit kalırsa, bütçe açığındaki her bir birimlik artış doğrudan cari işlemlere yansır.

Adım Adım Çözüm

1
Makroekonomik denge özdeşliğinin analiz edilmesi
(S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M formülünün belirlenmesi
Cari işlemler dengesinin (X−MX - M), özel sektör dengesi (S−IS - I) ve kamu kesimi bütçe dengesinin (T−GT - G) toplamına eşit olduğunu anlamak için.
2
İkiz Açık Hipotezi'nin tanımlanması
Bütçe açığındaki (T−G<0T - G < 0) artışın, dış ticareti etkileyerek cari açığa (X−M<0X - M < 0) yol açacağı varsayımı
Teorik çerçevede değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisini kurmak için.
3
Özel sektör dengesinin tampon rolünün değerlendirilmesi
Eğer Δ(T−G)<0\Delta(T - G) < 0 iken Δ(S−I)\Delta(S - I) bu azalışı karşılayacak kadar pozitif yönde değişmezse, cari denge bozulur
Cari dengenin sadece bütçeye değil, özel sektörün tasarruf ve yatırım kararlarına da bağlı olduğunu analiz etmek için.

Anahtar Kavram

Makroekonomik Özdeşlik ve İkiz Açık Hipotezi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 5Soru →

Bir ekonomide özel tasarruflar ile yatırım harcamalarının birbirine eşit olduğu (S=IS = I) bir durumda, kamu harcamalarının vergi gelirlerinden daha fazla olması (G>TG > T) temel makroekonomik özdeşlik uyarınca aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesine neden olur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Net ihracatın (X−MX - M) negatif değer alması

Cevap

Net ihracatın negatif değer alması (dış ticaret açığı oluşması)
Makroekonomik denge özdeşliği olan (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M formülüne göre, özel sektör dengedeyken (S=IS = I) bütçe dengesinde meydana gelen bir açık (T−G<0T - G < 0), doğrudan net ihracatın (X−MX - M) negatif olmasına neden olur. Bu durum, bütçe açığının dış ticaret açığına eşlik ettiği 'ikiz açık' durumunun en basit matematiksel ifadesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Makroekonomik denge özdeşliği olan (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M formülünü ele al.
Özdeşlik: (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M
Değişkenler arasındaki temel bağı saptamak için.
2
Soruda verilen S=IS = I bilgisini formülde yerine koy.
0+(T−G)=X−M0 + (T - G) = X - M yani (T−G)=X−M(T - G) = X - M
Özel sektör dengesinin etkisini dışarıda bırakıp bütçe etkisini izole etmek için.
3
Bütçe açığı (G>TG > T) koşulunun matematiksel karşılığını belirle.
T−G<0T - G < 0 (Negatif bütçe dengesi)
Bütçe dengesinin yönünü tayin etmek için.
4
Eşitliğin sağ tarafındaki net ihracat (X−MX - M) değerini yorumla.
X−M<0X - M < 0 yani Net İhracat negatiftir.
Matematiksel bir eşitlikte sol taraf negatifse sağ tarafın da negatif olması zorunluluğu nedeniyle.

Anahtar Kavram

Makroekonomik Özdeşlikler ve İkiz Açık Hipotezi
Soru 6Soru →

Açık bir ekonomide makroekonomik dengeler analiz edilirken temel özdeşlikler kullanılmaktadır. Başlangıç durumuna ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Makroekonomik DeğişkenGSYH'ye Oranı (%)
Ulusal Tasarruflar (S+T−GS + T - G)1515
Yatırım Harcamaları (II)2222

Takip eden dönemde hükümet, bütçe açığını GSYH'nin %2\%2'si kadar azaltmayı başarmış; ancak aynı dönemde iyileşen tüketim beklentileri nedeniyle özel kesim tasarrufları GSYH'nin %3\%3'ü oranında azalmış ve yatırım harcamaları sabit kalmıştır.

Bu verilere göre, yeni denge durumunda cari işlemler dengesinin GSYH'ye oranı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: %8\%8 açık

Cevap

Yeni durumda cari işlemler dengesi GSYH'nin %8'i kadar açık vermektedir.
Makroekonomik özdeşliğe göre CA=(S−I)+(T−G)CA = (S - I) + (T - G) formülü geçerlidir. Başlangıçta ulusal tasarruflar (S+T−GS + T - G) %15\%15 ve yatırımlar %22\%22 olduğundan cari açık %7\%7'dir. Hükümetin bütçe açığını %2\%2 azaltması kamu tasarruflarını +%2+\%2 artırırken, özel tasarrufların %3\%3 azalması −%3-\%3 etki yaratır. Neticede ulusal tasarruflar %1\%1 azalır (%15\%15'den %14\%14'e düşer). Yatırımlar %22\%22 seviyesinde sabit kaldığından, yeni cari denge 14−22=−814 - 22 = -8 (yani %8\%8 açık) olur.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıçtaki cari işlemler dengesini (CA1CA_1) hesaplayınız.
CA1=Sn−I=15%−22%=−7%CA_1 = S_n - I = 15\% - 22\% = -7\% (Açık)
Cari işlemler dengesi, ulusal tasarruflar ile yatırım harcamaları arasındaki farka eşittir.
2
Ulusal tasarruflardaki toplam değişimi (ΔSn\Delta S_n) belirleyiniz.
ΔSn=ΔSp+Δ(T−G)=−3%+2%=−1%\Delta S_n = \Delta S_p + \Delta(T - G) = -3\% + 2\% = -1\%
Ulusal tasarruflar, özel kesim tasarrufları (SpS_p) ve kamu kesimi tasarruflarının (T−GT - G) toplamıdır.
3
Yeni ulusal tasarruf oranını (Sn2S_{n2}) bulunuz.
Sn2=15%−1%=14%S_{n2} = 15\% - 1\% = 14\%
Başlangıç oranına gerçekleşen net değişim eklenmelidir.
4
Yeni cari işlemler dengesini (CA2CA_2) hesaplayınız.
CA2=Sn2−I2=14%−22%=−8%CA_2 = S_{n2} - I_2 = 14\% - 22\% = -8\%
Yatırım harcamaları sabit kaldığından, tasarruflardaki düşüş doğrudan cari dengeye yansır.

Anahtar Kavram

Makroekonomik Tasarruf-Yatırım Özdeşliği

İpuçları

1
Cari işlemler dengesi ile ulusal tasarruf-yatırım farkı arasındaki temel özdeşliği (CA=Sn−ICA = S_n - I) hatırlayınız.
2
Ulusal tasarrufların iki bileşeni olduğunu (özel ve kamu) ve bütçe açığındaki azalışın kamu tasarruflarını artırdığını unutmayınız.
3
Başlangıçtaki %15'lik tasarruf oranına hem +%2'lik bütçe etkisini hem de -%3'lük özel tasarruf etkisini uygulayarak yeni tasarruf oranını bulun.

Daha Fazla Pratik

İkiz açık hipotezinin geçerli olduğu bir durumda bütçe açığındaki artışın cari denge üzerindeki etkisini analiz eden soruları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 7Soru →

Açık bir ekonomide temel makroekonomik dengeyi ifade eden (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M özdeşliği dikkate alındığında; özel kesimin tasarruf fazlası verdiği (S>IS > I), ancak kamu kesiminin bütçe açığı (G>TG > T) ile karşı karşıya olduğu bir durumda, ekonomide cari işlemler açığının (M>XM > X) oluşabilmesi için gerekli olan temel koşul aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bütçe açığının mutlak değerce özel kesim tasarruf fazlasından daha büyük olması

Cevap

Cari işlemler açığının oluşması için bütçe açığının mutlak değerce özel kesim tasarruf fazlasından daha büyük olması gerekir.
Makroekonomik özdeşliğe göre, bir ekonomideki net dış varlık değişimi (cari işlemler dengesi), özel kesim finansal dengesi ile kamu kesimi bütçe dengesinin toplamına eşittir. Eğer bütçe açığı (kamunun borçlanma ihtiyacı), özel kesimin tasarruf fazlasından (özel kesimin borç verme kapasitesi) daha büyükse, aradaki fark dış dünyadan karşılanmak zorundadır ve bu durum cari işlemler açığına yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Makroekonomik denge özdeşliğini yazın.
(S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M
Bu özdeşlik iç ve dış denge arasındaki ilişkiyi gösterir.
2
Verilen koşulları denkleme yerleştirin.
(S−I)>0(S - I) > 0 ve (T−G)<0(T - G) < 0
Özel kesim tasarruf fazlası pozitif, bütçe açığı ise negatif bir değeri ifade eder.
3
Cari işlemler açığı (X−M<0X - M < 0) için gerekli karşılaştırmayı yapın.
∣(T−G)∣>∣(S−I)∣|(T - G)| > |(S - I)| ise X−M<0X - M < 0 olur.
Negatif olan bütçe dengesi, pozitif olan tasarruf-yatırım farkını baskıladığında dış ticaret açığı (cari açık) oluşur.

Anahtar Kavram

İç ve Dış Denge Özdeşliği

Daha Fazla Pratik

İkiz açık hipotezinin (bütçe açığının cari açığa neden olması) geçerli olmadığı durumları (Ricardocu Denklik gibi) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 8Soru →

Bir ekonomide toplam ulusal tasarrufların (S+T−GS + T - G), yurt içi fiziki sermaye yatırımlarından (II) daha düşük olduğu bir makroekonomik konjonktürde, diğer değişkenler sabitken aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cari işlemler hesabı açık verir.

Cevap

Cari işlemler hesabının açık vermesi beklenir çünkü ulusal tasarruf-yatırım farkı cari dengeye eşittir.
Makroekonomik denge özdeşliğine göre, bir ülkenin toplam ulusal tasarrufları yurt içi yatırımlarını karşılamaya yetmiyorsa, aradaki fark dış dünyadan borçlanılarak veya varlık satılarak karşılanır. Bu durum (X−M)(X - M) teriminin negatif olmasına, yani cari işlemler hesabının açık vermesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Açık ekonomi temel makroekonomik özdeşliğini yazınız.
(S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M
Özel kesim ve kamu kesimi dengelerinin toplamının dış dengeye eşit olduğunu görmek için.
2
Denklemi ulusal tasarruflar (SnS_n) cinsinden yeniden düzenleyiniz.
Sn=S+(T−G)S_n = S + (T - G) olduğu için Sn−I=X−MS_n - I = X - M olur.
Soruda verilen toplam ulusal tasarruf kavramını denkleme dahil etmek için.
3
Soruda verilen Sn<IS_n < I koşulunu denklemde yerine koyarak sonucu analiz ediniz.
Sn−I<0⇒X−M<0S_n - I < 0 \Rightarrow X - M < 0
Tasarrufların yatırımları karşılayamadığı durumda ekonominin dışarıdan kaynak kullanması (cari açık) gerektiğini saptamak için.

Anahtar Kavram

Ulusal Tasarruf - Yatırım Özdeşliği

İpuçları

1
Ulusal tasarrufları (S+T−G)(S + T - G) olarak gruplandırıp temel makroekonomik özdeşlikte yerine koymayı deneyin.
2
Eğer bir ülke kendi yatırımlarını kendi tasarruflarıyla finanse edemiyorsa, dış dünyadan kaynak transfer etmesi gerekir.
3
(Sn−I)=(X−M)(S_n - I) = (X - M) eşitliğinde sol taraf negatif ise sağ tarafın da negatif olması gerekir; bu da dış ticaret veya cari işlemler açığı demektir.

Daha Fazla Pratik

İkiz açık hipotezini ve bütçe açığının cari açık üzerindeki doğrudan etkilerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Sızıntılar-Enjeksiyonlar yaklaşımını kullanarak; S+T+M=I+G+XS + T + M = I + G + X denkleminde S+T−GS+T-G (tasarruflar) ifadesini II ile kıyaslayarak M>XM > X sonucuna ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 9Soru →

Açık bir ekonomide makroekonomik özdeşlikler çerçevesinde; başlangıçta özel kesim tasarruf-yatırım fazlasının (S−IS-I) GSYH'nin %3'ü, kamu bütçe açığının (G−TG-T) ise GSYH'nin %7'si olduğu varsayılmaktadır. İzleyen dönemde kamu bütçe açığının GSYH'nin %4'üne düşürülmesine karşın, eş anlı olarak özel tasarruflar sabitken özel kesim yatırımlarının (II) GSYH'nin %5'i oranında arttığı saptanmıştır.

Buna göre, söz konusu dönemde cari işlemler dengesinde (X−MX-M) meydana gelen net değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cari işlemler açığı GSYH'nin %2'si kadar artmıştır.

Cevap

Ekonomideki temel makroekonomik özdeşlik (S−I)+(T−G)=X−M(S - I) + (T - G) = X - M formülüne dayanarak yapılan hesaplamalar sonucunda, cari işlemler açığının başlangıçtaki %4 seviyesinden %6 seviyesine çıktığı, yani açığın GSYH'nin %2'si kadar arttığı görülmektedir.
Temel makroekonomik özdeşliğe göre CA=(S−I)+(T−G)CA = (S-I) + (T-G) şeklindedir. Başlangıçta CA=3+(−7)=−4CA = 3 + (-7) = -4 (GSYH'nin %4'ü açık) durumundadır. Yeni durumda bütçe dengesi (T−G)(T-G) %4 açık vermekte yani -4 olmaktadır. Özel kesim dengesi (S−I)(S-I) ise yatırımlardaki %5'lik artış nedeniyle 3−5=−23 - 5 = -2 (GSYH'nin %2'si açık) haline gelmiştir. Yeni cari denge CA=−2+(−4)=−6CA = -2 + (-4) = -6 olur. Bu durumda cari açık %4'ten %6'ya yükselmiş, yani net olarak GSYH'nin %2'si kadar bir artış sergilemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıçtaki cari işlemler dengesini (CA1CA_1) hesaplayınız.
CA1=(S−I)+(T−G)=3%+(−7%)=−4%CA_1 = (S-I) + (T-G) = 3\% + (-7\%) = -4\% (GSYH'nin %4'ü kadar açık)
Başlangıçtaki makroekonomik dengeyi saptamak için temel özdeşlik kullanılır.
2
Değişim sonrası yeni özel kesim dengesini (S−IS-I)_2 ve kamu kesimi dengesini (T−GT-G)_2 belirleyiniz.
(T−G)2=−4%(T-G)_2 = -4\%; (S−I)2=3%−5%=−2%(S-I)_2 = 3\% - 5\% = -2\%
Bütçe açığının %4'e düşmesi bütçe dengesinin -4 olması demektir; yatırımların %5 artması ise özel dengenin 5 puan azalması anlamına gelir.
3
Yeni cari işlemler dengesini (CA2CA_2) ve meydana gelen net değişimi hesaplayınız.
CA2=(−2%)+(−4%)=−6%CA_2 = (-2\%) + (-4\%) = -6\%. Değişim: −6%−(−4%)=−2%-6\% - (-4\%) = -2\%
Yeni denge değerleri toplandığında cari açığın %4'ten %6'ya çıktığı, yani açığın %2 arttığı saptanır.

Anahtar Kavram

Temel Makroekonomik Özdeşlik ve İkiz Açık Hipotezi
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 10Soru →

Temel makroekonomik özdeşlikler çerçevesinde, bir ülkenin iç ve dış dengeleri arasındaki ilişkiler incelenmektedir. Bir ekonomide özel kesim tasarruf-yatırım dengesi (S−IS - I) 120120 milyar TL açık verirken, kamu kesimi bütçe dengesi (T−GT - G) 180180 milyar TL fazla vermektedir. Bu durumda, temel makroekonomik özdeşlik uyarınca bu ekonominin cari işlemler dengesi (CACA) hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 6060 milyar TL cari işlemler fazlası vardır.

Cevap

Ekonominin 6060 milyar TL cari işlemler fazlası vardır.
Açık bir ekonomide cari işlemler dengesi, özel kesim tasarruf-yatırım dengesi ile kamu kesimi bütçe dengesinin toplamına eşittir (CA=(S−I)+(T−G)CA = (S - I) + (T - G)). Soruda özel kesim dengesinin 120120 milyar TL açık verdiği belirtildiğinden bu değer −120-120 olarak işleme katılır. Kamu bütçe dengesi ise 180180 milyar TL fazla verdiği için +180+180 olarak eklenir. Yapılan −120+180-120 + 180 işlemi sonucunda +60+60 milyar TL değeri elde edilir ki bu da cari işlemler hesabının fazla verdiğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen değerlerin işaretlerini belirleme
S−I=−120S - I = -120 milyar TL (Açık olduğu için negatif) ve T−G=180T - G = 180 milyar TL (Fazla olduğu için pozitif)
Makroekonomik özdeşlikte açıklar negatif, fazlalar pozitif değerlerle temsil edilir.
2
Temel makroekonomik özdeşliği uygulama
CA=(S−I)+(T−G)=−120+180=60CA = (S - I) + (T - G) = -120 + 180 = 60 milyar TL
Bir ekonomide iç tasarruf-yatırım farkı ile kamu bütçe dengesinin toplamı cari işlemler dengesine eşittir.
3
Sonucu yorumlama
Sonuç +60+60 çıktığı için cari işlemler dengesi fazla vermektedir.
Cari işlemler dengesinin pozitif olması cari fazla verildiği anlamına gelir.

Anahtar Kavram

Makroekonomik Özdeşlik ve İç-Dış Denge İlişkisi

Daha Fazla Pratik

Kamu bütçe açığı artarken özel kesim dengesi sabit kalsaydı, cari dengenin nasıl etkileneceğini (İkiz Açık Hipotezi) analiz ediniz.

Alternatif Yöntem

Alternatif olarak ulusal tasarruf (Sn=S+T−GS_n = S + T - G) kavramı kullanılabilir. Ulusal tasarruf ile yatırım arasındaki fark cari dengeyi verir (Sn−I=CAS_n - I = CA). Buradan (S−I)+(T−G)=CA(S - I) + (T - G) = CA özdeşliğine ulaşılır.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 11Soru →

Bir açık ekonomide, başlangıçta özel kesim tasarruflarının (SS) GSYH'ye oranı %18\%18, yurt içi yerleşiklerin yatırım harcamalarının (II) GSYH'ye oranı %25\%25 ve kamu bütçe açığının (G−TG-T) GSYH'ye oranı %5\%5'tir. Hükümet, cari işlemler açığını GSYH'nin %6\%6'sı seviyesine düşürmeyi hedeflerken, aynı zamanda ekonomik büyümeyi desteklemek amacıyla yatırım harcamalarının GSYH içindeki payını 22 puan artırmayı planlamaktadır.

Buna göre, belirtilen hedeflere aynı anda ulaşılabilmesi için toplam ulusal tasarrufların (S+T−GS+T-G) GSYH içindeki payı kaç puan artırılmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 8

Cevap

Toplam ulusal tasarrufların GSYH içindeki payı 8 puan artırılmalıdır.
Doğru cevap olan seçenek, ekonominin başlangıçtaki %12\%12 düzeyindeki cari açığını %6\%6'ya düşürürken aynı zamanda yatırımları %25\%25'ten %27\%27'ye çıkarma hedefini doğru analiz eder. Ulusal tasarrufların %13\%13 düzeyinden %21\%21 düzeyine yükselmesi gerektiğini (yani 8 puanlık bir artış) temel özdeşlik olan Sn−I=CAS_n - I = CA üzerinden kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıçtaki toplam ulusal tasarruf (SnS_n) oranını hesapla
Sn=S+(T−G)=18−5=%13S_n = S + (T - G) = 18 - 5 = \%13
Ulusal tasarruflar, özel tasarruflar ile kamu tasarruflarının (veya bütçe dengesinin) toplamıdır.
2
Başlangıçtaki cari işlemler dengesini (CACA) hesapla
CA=Sn−I=13−25=−%12CA = S_n - I = 13 - 25 = -\%12 (GSYH'nin %12\%12'si kadar açık)
Temel makroekonomik özdeşliğe göre cari denge, ulusal tasarruflar ile yatırımlar arasındaki farka eşittir.
3
Hedeflenen yeni yatırım (II) ve cari denge (CACA) düzeylerini belirle
Yeni I=25+2=%27I = 25 + 2 = \%27; Yeni CA=−%6CA = -\%6
Soruda yatırımların 2 puan artacağı ve cari açığın %6\%6'ya düşeceği belirtilmiştir.
4
Hedeflere ulaşmak için gerekli yeni ulusal tasarruf (SnS_n) düzeyini hesapla
−6=Sn−27⇒Sn=%21-6 = S_n - 27 \Rightarrow S_n = \%21
Yeni makroekonomik dengenin sağlanması için gerekli olan tasarruf oranı özdeşlik kullanılarak bulunur.
5
Ulusal tasarruflardaki gerekli değişim miktarını bul
Yeni Sn−Eski Sn=21−13=8S_n - \text{Eski } S_n = 21 - 13 = 8 puan
Mevcut durumdan hedef duruma geçmek için gerekli artış miktarı belirlenir.

Anahtar Kavram

Ulusal Tasarruf - Yatırım Özdeşliği (Sn−I=CAS_n - I = CA)

İpuçları

1
Cari işlemler dengesini (CACA), ulusal tasarruflar (SnS_n) ve yatırımlar (II) arasındaki fark olarak (CA=Sn−ICA = S_n - I) düşünün.
2
Ulusal tasarruflar; özel tasarruflar (SS) ile kamu tasarruflarının (T−GT-G) toplamıdır. Bütçe açığı durumunda kamu tasarrufu negatiftir.
3
Başlangıçta cari açık GSYH'nin %12\%12'sidir. Yatırımlar 2 puan artarken bu açığın %6\%6'ya düşmesi için tasarrufların hem açığı kapatacak hem de yatırımı finanse edecek kadar artması gerekir.

Daha Fazla Pratik

İkiz açık hipotezi çerçevesinde bütçe açığındaki bir değişikliğin cari işlemler dengesine doğrudan yansımasını inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Makroekonomik İlişkiler ve Denklem Alıştırma Soruları — KPSS İktisat | Examkin