Bir kamu iktisadi teşebbüsüne ait ağır iş makineleri üreten bir fabrikada, yeni kurulacak bir montaj hattı için standart zamanların belirlenmesi planlanmaktadır. Montaj istasyonlarındaki operasyonların çevrim sürelerinin ortalama ile dakika arasında olması öngörülmektedir. Fabrikanın endüstri mühendisliği departmanındaki bir uzman, henüz fiziksel olarak kurulmamış bu hat için en yüksek hassasiyeti sağlayacağı gerekçesiyle standart zamanların MTM-1 (Yöntem Zaman Ölçümü-1) sistemi kullanılarak hesaplanmasını önermiştir.
Buna göre, uzmanın bu önerisine getirilecek en temel metodolojik ve pratik eleştiri aşağıdakilerden hangisidir?
- MTM-1 sisteminin temel hareketleri çok detaylı incelemesi nedeniyle analiz süresinin aşırı uzun olması, bu kadar uzun çevrimli işlerde etüt maliyetlerini rasyonel olmaktan çıkarır; bunun yerine MTM-2 veya MOST gibi daha makro sistemler kullanılmalıdır.Cevap
- BMTM-1 sistemi yalnızca hafif parçaların hareketlerini kapsadığı için, ağır iş makineleri sanayisinde karşılaşılan yüksek ağırlık ve direnç faktörlerinin TMU tablolarında matematiksel bir karşılığı bulunmamaktadır.
- CÖnceden belirlenmiş hareket zaman sistemleri, yalnızca fiziksel olarak işleyen ve video kaydı alınabilen mevcut hatlarda kullanılabilir; henüz üretime geçmemiş bir hat için geleneksel zaman etüdünün (kronometraj) kullanılması zorunludur.
- DUzun çevrimli ve fiziksel zorluğu yüksek işlerde yorgunluk payları çok değişkenlik gösterirken, MTM-1 tablolarındaki temel zaman değerlerinin içine yorgunluk paylarının peşinen dahil edilmiş olması sistemin esnekliğini ortadan kaldırır.
- EMTM-1 analizlerinde her bir temel hareket için hesaplanan TMU değerlerinin saniyeye çevrilmesinde kullanılan katsayı, dakikayı aşan çevrim sürelerinde kümülatif formül hatası üreterek standart zamanı saptırır.
Cevap
MTM-1 sisteminin analiz süresinin aşırı uzun olması sebebiyle, 8-12 dakika gibi uzun çevrimli işlerde maliyet etkin olmaması ve yerine MTM-2 veya MOST gibi makro sistemlerin kullanılması gerektiği yönündeki eleştiri doğrudur.
Doğru seçenek, MTM-1'in mikro hareket analizi doğasına odaklanmaktadır. Endüstri mühendisliği literatüründe MTM-1, çevrim süresi genellikle dakikanın altındaki yüksek tekrarlı işler için tasarlanmıştır. dakikalık bir işin MTM-1 ile analizi binlerce satırlık veri demektir ve etüt maliyeti, sistemin getireceği faydayı aşar. Bu tür uzun çevrimli süreçler için hareketlerin gruplandırıldığı (örneğin Uzanma+Tutma = Al formuna dönüştürüldüğü) MTM-2 veya süreç odaklı MOST (Maynard Operation Sequence Technique) sistemlerinin kullanılması gerekir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
MTM Sistemlerinin Sınıflandırılması ve Uygulama Alanları (MTM-1 vs MTM-2/MOST)