Soru

Zorluk: ZorBağımsızlık Derecelerine (İşbirliklerine) Göre İşletmeler

Rekabet Kurumu uzmanları tarafından hazırlanan bir sektör inceleme raporunda, işletmelerin pazardaki stratejik hamleleriyle ilgili aşağıdaki tespitlere yer verilmiştir:

I. X ve Y anonim şirketleri, uluslararası pazarlarda daha güçlü rekabet edebilmek amacıyla mevcut tüzel kişiliklerini tamamen sona erdirmiş ve tüm aktif ile pasiflerini yeni kurulan Z anonim şirketine devrederek faaliyetlerine bu yeni çatı altında devam etme kararı almışlardır.
II. Sektördeki K ve L işletmeleri, hukuki ve ekonomik bağımsızlıklarını aynen muhafaza etmekle birlikte, yalnızca yabancı bir ülkede gerçekleştirilecek olan devasa bir otoyol inşaatı ihalesini üstlenebilmek ve riskleri paylaşmak amacıyla, salt bu projenin süresiyle sınırlı olacak şekilde güçlerini birleştirmişlerdir.
III. Pazara hâkim konumda bulunan M ve N işletmeleri ise, aralarındaki fiyat savaşlarından kaçınmak amacıyla; hukuki bağlayıcılığı olan herhangi bir yazılı sözleşme yapmaksızın, tamamen karşılıklı güven esasına dayanarak birbirlerinin pazar bölgelerine girmeme yönünde şifahi (sözlü) bir mutabakata varmışlardır.

Bu raporda özellikleri ifade edilen işletmeler arası işbirliği ve birleşme türleri, aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

  1. Tam Birleşme (Füzyon) – Konsorsiyum – Centilmenlik AnlaşmasıCevap
  2. B
    Tam Birleşme (Füzyon) – Ortak Girişim – Kartel
  3. C
    Tröst – Ortak Girişim – Kartel
  4. D
    Holding – Konsorsiyum – Tröst
  5. E
    Şirket Satın Alma – Holding – Kartel

Cevap

Doğru sıralama Tam Birleşme (Füzyon), Konsorsiyum ve Centilmenlik Anlaşması şeklinde olmalıdır.
Verilen vakalarda sırasıyla; işletmelerin mevcut tüzel kişiliklerini kaybedip yeni bir şirket kurması 'Tam Birleşme (Füzyon)', büyük ölçekli belirli bir proje için geçici olarak güçlerin birleştirilmesi 'Konsorsiyum' ve hukuki bağlayıcılığı olmayan, karşılıklı güven esasına dayalı sözlü anlaşma yapılması 'Centilmenlik Anlaşması' kavramlarını tam ve eksiksiz olarak karşılamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
I. numaralı durumda verilen işletme davranışının analiz edilmesi.
Tüzel kişiliklerin sona erdirilerek yeni bir anonim şirket çatısı altında toplanmasının 'Tam Birleşme' (Füzyon) olduğu tespit edilmiştir.
Tam birleşmede, birleşen şirketlerin hukuki varlıkları sona erer ve tüm malvarlıkları yeni kurulan şirkete geçer.
2
II. numaralı durumda verilen işletme davranışının analiz edilmesi.
İki işletmenin hukuki ve ekonomik bağımsızlıklarını koruyarak sadece belirli bir proje (otoyol ihalesi) için bir araya gelmesinin 'Konsorsiyum' olduğu tespit edilmiştir.
Konsorsiyumlar, ortak girişimlerin aksine büyük ölçekli ve geçici projelerin tamamlanması maksadıyla kurulan süreli birlikteliklerdir.
3
III. numaralı durumda verilen işletme davranışının analiz edilmesi.
İşletmelerin yazılı sözleşme olmadan, sadece güvene dayalı şifahi anlaşma yapmalarının 'Centilmenlik Anlaşması' olduğu tespit edilmiştir.
Kartellerden farklı olarak centilmenlik anlaşmalarının hukuki bir bağlayıcılığı ve yazılı bir metni bulunmaz, tamamen tarafların sözüne ve güvenine dayanır.

Anahtar Kavram

İşletmeler Arası Birleşme ve İşbirliği Şekilleri
Bu soruyu puanla