Soru

Zorluk: OrtaÖrnekleme Süreci ve Yöntemleri

Bir ulusal kozmetik markası, piyasaya yeni süreceği cilt bakım ürününün tüketici algısını ölçmek üzere bir pazar araştırması planlamaktadır. Araştırmacılar öncelikle hedef kitleyi yaş aralıklarına göre (18-25, 26-35, 36-50 ve 51+) alt gruplara ayırmış ve her bir yaş grubunun markanın toplam müşteri tabanındaki oransal büyüklüğünü hesaplamıştır. Ardından saha çalışanlarına, bu oranları yansıtacak şekilde her gruptan belirli sayıda müşteriyle anket yapmaları talimatı verilmiştir. Saha çalışanları, istenen hedef sayılara ulaşıncaya kadar alışveriş merkezlerinde karşılaştıkları ve görüşmeyi kabul eden uygun profildeki kişilerle anketi gerçekleştirerek veri toplama sürecini tamamlamıştır.

Araştırmanın tasarımı ve veri toplama süreci dikkate alındığında, bu çalışmada uygulanan örnekleme yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Tabakalı örnekleme
  2. B
    Küme örneklemesi
  3. Kota örneklemesiCevap
  4. D
    Kartopu örneklemesi
  5. E
    Yargısal örnekleme

Cevap

Doğru cevap, olasılığa dayalı olmayan bir örnekleme yöntemi olan kota örneklemesidir.
Verilen senaryoda, araştırmacılar öncelikle ana kütleyi anlamlı alt gruplara ayırmış ve bu grupların evrendeki oranlarını belirlemiştir. Ancak, bu alt gruplardan katılımcı seçimi aşamasında bilimsel bir rastgelelik (tesadüfilik) kuralı işletilmemiş; saha çalışanları kendilerine verilen hedef sayılara (kotalara) ulaşana dek karşılarına çıkan ilk uygun kişilerle görüşmüştür. Olasılığa dayalı olmayan bu yöntem, kota örneklemesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Araştırmanın örnekleme sürecindeki ilk aşamayı analiz etme
Araştırmacılar, hedef kitleyi yaş aralıklarına göre alt gruplara ayırmış ve bu grupların evren içindeki oransal büyüklüklerini hesaplamıştır.
Bu aşama, evrenin temsil edilebilirliğini sağlamak için gerçekleştirilen bir tabakalama veya kotalama ön hazırlığıdır.
2
Alt grupların içerisinden katılımcıların nasıl seçildiğini inceleme
Saha çalışanları, istenen hedef sayılara ulaşıncaya kadar alışveriş merkezlerinde karşılaştıkları uygun kişilerle görüşerek tesadüfi olmayan (olasılıksız) bir seçim yapmıştır.
Seçimin tesadüfi olmaması ve belirli hedef sayılara (kotalara) ulaşana kadar kolayda seçim yapılması yöntemin temel özelliğini belirler.
3
Elde edilen analiz verilerini örnekleme yöntemleri ile eşleştirme
Belirli demografik oranların (kotaların) saptanması ve bu kotaların tesadüfi olmayan yollarla (anketörün inisiyatifiyle) doldurulması, kota örneklemesi yönteminin tanımıdır.
Kota örneklemesi, tabakalı örneklemenin sağladığı oransal temsili hedefleyen ancak olasılığa dayalı olmayan, pratikte uygulanması daha kolay bir yöntemdir.

Anahtar Kavram

Kota Örneklemesi ve Tesadüfilik İlkesi
Bu soruyu puanla