Examkin

Soru

Zorluk: ZorKültürel Bütünleşme ve Kültürel Gecikme

Gıda teknolojilerindeki devrimsel atılımlar sonucunda, canlı hayvan kesimi gerektirmeyen laboratuvar üretimi 'kültür eti' ticari olarak ulaşılabilir bir seviyeye gelmiştir. Bu teknolojik yenilik; çevresel sürdürülebilirlik, kaynak verimliliği ve etik sorunların çözümü noktasında büyük bir potansiyel sunmasına rağmen; toplumun geniş kesimlerinde geleneksel mutfak kültürü, kurban ibadetine dair yerleşik dini yorumlar ve 'doğallık' algısına dayalı manevi değerlerin bu hıza uyum sağlamakta zorlandığı ve değişime direnç gösterdiği gözlemlenmektedir.

W. F. Ogburn’ün kültürel değişim kuramı çerçevesinde değerlendirildiğinde, bu tablonun ortaya çıkmasına neden olan temel sosyolojik durum aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Maddi kültür unsurlarının değişim hızının, manevi kültürün adaptasyon kapasitesini aşması sonucu oluşan kültürel gecikme.Cevap
  2. B
    Farklı toplumsal yapılarla girilen etkileşim sonucunda özgün değerlerin kaybedilmesiyle karakterize edilen kültürleşme süreci.
  3. C
    Teknolojik gelişmelere karşı toplumun alt gruplarının geliştirdiği sistematik ideolojik tepkiyi ifade eden karşıt kültür hareketi.
  4. D
    Maddi kültürdeki yetersizliklerin toplumun manevi beklentilerini karşılayamaması nedeniyle oluşan kültürel şok durumu.
  5. E
    Teknolojik bir unsurun bir toplumdan diğerine coğrafi olarak yer değiştirmesi süreci olan kültürel yayılma.

Cevap

Maddi kültür unsurlarının değişim hızının, manevi kültürün adaptasyon kapasitesini aşması sonucu oluşan kültürel gecikme.
W.F. Ogburn'e göre maddi kültür (teknolojik araçlar, bilimsel buluşlar) çok hızlı ve devrimsel bir değişim sergilerken, bu değişimi düzenleyecek ve anlamlandıracak olan manevi kültür (hukuk, din, gelenek, ahlak) muhafazakar bir doğaya sahiptir ve daha yavaş değişir. Bu iki alan arasındaki hız farkı sonucunda toplumsal uyumsuzluk ve çatışmalar yaşanır ki bu durum 'Kültürel Gecikme' olarak adlandırılır. Senaryodaki yapay et teknolojisi maddi kültürü, kurban ritüelleri ve beslenme gelenekleri ise manevi kültürü temsil etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki maddi kültür ögesini tespit etme.
Laboratuvar üretimi 'kültür eti' ve ilgili biyoteknolojik altyapı, maddi kültür (teknoloji) ögesidir.
Ogburn'ün kuramında teknoloji ve araçlar maddi kültürü oluşturur.
2
Metindeki manevi kültür unsurlarını ve tepkilerini analiz etme.
Geleneksel beslenme alışkanlıkları, dini yorumlar ve doğallık algısı manevi kültür ögeleridir.
Değerler, inançlar ve toplumsal normlar manevi kültürü oluşturur.
3
Hız ve uyum analizi yapma.
Teknolojinin (maddi kültür) hızla ticari aşamaya gelmesine karşın, toplumsal kabullerin (manevi kültür) buna direnç gösterdiği saptanır.
Maddi kültürün manevi kültürden hızlı değişmesi 'hız farkı' kavramını doğrular.
4
Bulguları sosyolojik kavramla eşleştirme.
Bu hız farkı ve uyumsuzluk durumu sosyolojide 'Kültürel Gecikme' (Cultural Lag) olarak tanımlanır.
W.F. Ogburn’ün temel tezi olan maddi-manevi kültür arasındaki senkronizasyon kaybı bu kavramla açıklanır.

Anahtar Kavram

Kültürel Gecikme (Cultural Lag)

Daha Fazla Pratik

Ogburn'ün kuramında maddi ve manevi kültürün hangisinin 'bağımsız değişken' (değişimi başlatan) olduğunu tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Kültürel Bütünleşme ve Kültürel Gecikme

Bu konudan daha fazla soru