Soru

Zorluk: ZorYoksulluk Türleri (Mutlak ve Göreli Yoksulluk)

Bir sosyoloji dergisinde yayımlanan "Metropol ve Çeperde Yoksulluk Pratikleri" başlıklı makalede iki farklı hane profili incelenmiştir:

* K hanesi: Haneye giren toplam gelir, bireylerin sağlıklı bir yaşam sürebilmeleri için almaları gereken asgari günlük kalori miktarını ve en temel barınma maliyetlerini dahi karşılayamamaktadır.
* L hanesi: Hane üyeleri temel gıda ve barınma ihtiyaçlarını karşılayabilmekte ancak yaşadıkları kentin ortalama gelir seviyesinin çok altında kaldıkları için tatile çıkamamakta, kültürel etkinliklere katılamamakta ve çocuklarının teknolojik eğitim materyallerine erişimini sağlayamamaktadır.

Bu profiller üzerinden yoksulluk türleri ve toplumsal yapıya ilişkin yapılan aşağıdaki sosyolojik çıkarımlardan hangileri doğrudur?

I. K hanesinin deneyimlediği durum, insan yaşamının biyolojik sürdürülebilirliğini merkeze alan ve toplumlara göre nispeten daha az değişkenlik gösteren mutlak yoksulluk kavramı ile açıklanır.
II. L hanesinin durumu, bireyin yalnızca ekonomik olarak değil, aynı zamanda kültürel ve sosyal olarak da toplumun olağan yaşam pratiklerinden yalıtılmasına yol açan göreli yoksulluk olgusuna işaret etmektedir.
III. L hanesindeki gibi yoksulluk pratiklerinin varlığı, modern toplumlardaki toplumsal sınıf sisteminin tıpkı geleneksel kast veya zümre sistemleri gibi yasal olarak kapalı ve dikey hareketliliğe tamamen tıkalı bir tabakalaşma modeline dönüştüğünü gösterir.

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. I ve IICevap
  4. D
    II ve III
  5. E
    I, II ve III

Cevap

I ve II numaralı öncüllerin yer aldığı seçenek doğrudur.
K hanesi günlük asgari kalori ve barınma gibi hayati ihtiyaçlarını karşılayamadığı için 'mutlak yoksulluk' durumundadır ve bu kavram toplumlara göre daha az değişken olan biyolojik kriterlere dayanır (I. öncül doğru). L hanesi hayatta kalabilmekte ancak yaşadığı kent toplumunun genel standartlarının gerisinde kalarak sosyal hayattan yalıtılmaktadır; bu da 'göreli yoksulluk' kavramının toplumsal dışlanma boyutuyla birebir örtüşür (II. öncül doğru). III. öncül ise sosyolojik olarak yanlıştır; zira sınıf sistemlerinde (modern toplumlarda) derin yoksulluklar görülse de sistem yasal olarak açıktır ve dikey hareketlilik ihtimali (kast sisteminin aksine) mevcuttur. Bu nedenle yalnızca I ve II numaralı ifadeler doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
K hanesinin durumunu analiz etme
Asgari kalori ve barınma gibi biyolojik ihtiyaçların karşılanamaması mutlak yoksulluktur.
Mutlak yoksulluk, insanın fiziksel varlığını sürdürebilmesi için gereken asgari şartların yokluğunu ifade eder (I. öncül doğrudur).
2
L hanesinin durumunu analiz etme
Temel ihtiyaçların karşılanıp kültürel ve sosyal hayattan dışlanma durumu göreli yoksulluktur.
Göreli yoksulluk, toplumun genel refah ve tüketim standartlarının gerisinde kalmayı ve buna bağlı sosyal yalıtımı kapsar (II. öncül doğrudur).
3
III. öncüldeki tabakalaşma iddiasını değerlendirme
Modern sınıf sistemlerinde yoksulluk var olsa da sistem hukuken açıktır; kast sistemi gibi kapalı değildir.
Açık sınıf sistemlerinde fırsat eşitsizlikleri dikey hareketliliği zorlaştırsa da hukuken imkânsız kılmaz. Kast veya zümre sistemleri ise yasal ve dinsel olarak tamamen kapalıdır (III. öncül yanlıştır).

Anahtar Kavram

Mutlak ve Göreli Yoksulluk Ayrımı ile Sınıf Sistemi
Bu soruyu puanla