Soru

Zorluk: OrtaAnayasa Mahkemesinin Görevleri ve Yüce Divan Sıfatı

19821982 Anayasası'nda öngörülen yargısal denetim mekanizmaları ve Anayasa Mahkemesinin yetki alanı düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi bu mahkemenin görev ve yetkileri arasında yer almaz?

  1. A
    Siyasi partilerin kapatılmasına veya devlet yardımından yoksun bırakılmasına karar vermek.
  2. B
    Milletvekilliğinin düşmesi veya yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararlarına karşı yapılan itirazları 1515 gün içinde karara bağlamak.
  3. Bakanlıklar ve kamu tüzel kişileri tarafından ülke genelinde uygulanmak üzere çıkarılan yönetmeliklerin Anayasaya uygunluğunu denetlemek.Cevap
  4. D
    Cumhurbaşkanı yardımcılarını ve bakanları, görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla yargılamak.
  5. E
    Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından bir kişiyi, Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı olarak görevlendirmek.

Cevap

Yönetmeliklerin denetlenmesi Anayasa Mahkemesinin görev alanında değildir; bu görev idari yargıya aittir.
Doğru seçenek olan yönetmeliklerin denetimi, Anayasa Mahkemesinin değil Danıştay'ın (idari yargının) yetki alanına girmektedir. Anayasa Mahkemesi norm denetimi kapsamında sadece kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve TBMM İçtüzüğü ile sınırlı bir yetkiye sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Mahkemesinin norm denetimi yetkisini incelemek
Mahkeme; kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve TBMM İçtüzüğü'nün Anayasa'ya uygunluğunu denetler.
Normlar hiyerarşisinde yönetmelikler Anayasa Mahkemesinin doğrudan denetim alanında yer almaz.
2
Yönetmeliklerin denetim mercisini belirlemek
Ülke genelinde uygulanan yönetmeliklerin iptal davası Danıştay'da, bölgesel yönetmeliklerin ise idare mahkemelerinde görülür.
Yönetmelikler idari işlem niteliğinde oldukları için idari yargı denetimine tabidirler.
3
Diğer seçeneklerdeki görevleri teyit etmek
Siyasi parti davaları, yasama dokunulmazlığı itirazları, Yüce Divan yargılamaları ve Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı seçimi Anayasa Mahkemesinin asli görevleridir.
Anayasa'nın 146153146-153. maddeleri arasında mahkemenin görevleri tahdidi olarak sayılmıştır.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesinin Görev Alanı ve Norm Denetimi Sınırları

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesinin norm denetimi yaptığı belgeleri (kanun, CBK, içtüzük) hatırlayın.
2
Yönetmelikler gibi idari işlemlerin hangi yargı kolunda denetlendiğini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesinin Yüce Divan sıfatıyla yargılayabildiği kişilerin tam listesini (özellikle 2017 sonrası girenleri ve çıkanları) tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla