Soru

Zorluk: OrtaOtoriter ve Totaliter Hükümet Sistemleri

Siyaset biliminde rejim tipolojileri incelenirken siyasi partilerin işlevi, sistemin otoriter mi yoksa totaliter mi olduğunu belirleyen önemli bir kurumsal kriterdir. Totaliter rejimlerde parti, devletin ve toplumun her alanına nüfuz eden, hiyerarşik bir 'seferberlik aracı' iken; otoriter rejimlerde partinin konumu ve işleyişi bu modelden farklılık gösterir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi otoriter rejimlerdeki siyasi parti yapısının tipik bir özelliğidir?

  1. A
    Toplumun her hücresine nüfuz eden, hiyerarşik ve katı bir ideolojik disipline sahip tek parti yapısının bulunması
  2. Siyasi partilerin, katı bir ideolojiden ziyade belirli bir zihniyet çerçevesinde iktidar seçkinleri arasında eşgüdüm sağlayan sınırlı bir işleve sahip olmasıCevap
  3. C
    İktidarın serbest, düzenli ve rekabetçi seçimler yoluyla farklı partiler arasında el değiştirmesine imkan tanıyan çoğulcu bir yapı sunması
  4. D
    Siyasi partinin, sivil toplumun taleplerini özerk bir şekilde örgütleyerek devlet politikalarını aşağıdan yukarıya doğru belirlemesi
  5. E
    Resmi devlet ideolojisini kitlelere benimsetmek amacıyla toplumu sürekli bir siyasal seferberlik ve propaganda içinde tutması

Cevap

Siyasi partilerin, katı bir ideolojiden ziyade belirli bir zihniyet çerçevesinde iktidar seçkinleri arasında eşgüdüm sağlayan sınırlı bir işleve sahip olması
Otoriter rejimlerde iktidar, toplumun her alanını dönüştürmeyi amaçlayan kapsamlı bir resmi ideoloji yerine daha muğlak ve geleneksel değerlere dayanan bir 'zihniyet' (mentality) üzerine kuruludur. Bu nedenle, bu rejimlerdeki siyasi partiler de kitleleri ideolojik olarak seferber etmek yerine; ordu, bürokrasi ve diğer seçkin gruplar arasında eşgüdüm sağlayan veya rejime meşruiyet görüntüsü veren sınırlı araçlar olarak işlev görürler.

Adım Adım Çözüm

1
Otoriter ve totaliter rejimlerin siyasal katılım ve kurumsallaşma düzeylerini karşılaştırın.
Totaliter rejimler kitleleri ideolojik bir parti aracılığıyla aktif ve sürekli bir seferberlik (mobilizasyon) halinde tutarken, otoriter rejimler halkın siyasetten uzak durmasını (apati) ve pasif kalmasını hedefler.
Bu temel fark, siyasi partinin sistem içerisindeki rolünü doğrudan belirler.
2
Otoriter rejimlerde siyasi partinin kurumsal işlevini analiz edin.
Otoriter rejimlerde partiler, totaliter rejimlerdeki gibi toplumu dönüştüren 'ideolojik aygıtlar' değil; daha çok ordu, bürokrasi ve ekonomik elitler gibi iktidar blokları arasında koordinasyon sağlayan veya rejime 'çok partililik' süsü vererek dış dünyada meşruiyet kazandıran yapılardır.
Otoriter rejimler 'zihniyet' (mentality) temelinde yükseldiği için, katı bir parti doktrinine ihtiyaç duymazlar.

Anahtar Kavram

Otoriter Rejimlerde Siyasal Parti ve Zihniyet İlişkisi
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla