Soru

Zorluk: Çok zorGenel Bütçe Vergi Gelirlerinden Ayrılan Paylar (5779 Sayılı Kanun)

5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun uyarınca, genel bütçe vergi gelirlerinden mahalli idarelere ayrılan payların dağıtım kriterleri ve değişkenleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Belediye payı olarak ayrılan tutarın %80'i nüfusa, %20'si gelişmişlik endeksine göre dağıtılır.
  2. B
    İl özel idaresi payının dağıtımında; nüfus (%50), yüzölçümü (%10), köy sayısı (%10), kırsal nüfus (%15) ve gelişmişlik endeksi (%15) değişkenleri esas alınır.
  3. C
    Büyükşehir ilçe belediyeleri payının %90'ı nüfusa, %10'u ilgili ilçenin yüzölçümüne göre paylaştırılır.
  4. Denkleştirme ödeneği olarak ayrılan tutarın %35'i nüfusu 10.000'in altında olan belediyelere eşit şekilde, %65'i ise bu belediyelerin nüfusları oranında dağıtılır.Cevap
  5. E
    Büyükşehir belediyelerine ayrılan %6'lık payın %60'ı doğrudan tahsilatın yapıldığı belediyeye, kalan %40'ı ise havuz sistemi (nüfus ve yüzölçümü kriterleri) üzerinden tüm büyükşehir belediyelerine aktarılır.

Cevap

Denkleştirme ödeneğinin %35'inin eşit, %65'inin nüfus esasına göre dağıtıldığını belirten ifade yanlıştır; kanuna göre bu oranlar tam tersi şekilde (%65 eşit, %35 nüfus) uygulanmaktadır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 5779 sayılı Kanun'un 6. maddesine göre, genel bütçe vergi gelirlerinden ayrılan denkleştirme ödeneğinin %65'i belediyeler arasında eşit şekilde, %35'i ise nüfuslarına göre dağıtılır. Seçenekte ise bu oranlar ters verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Belediye ve İl Özel İdaresi pay dağıtım kriterlerinin kontrolü.
Belediyelerde 80/20 (Nüfus/Gelişmişlik), İl Özel İdarelerinde 50/10/10/15/15 (Nüfus/Yüzölçümü/Köy/Kırsal/Gelişmişlik) oranlarının doğruluğu teyit edildi.
Genel bütçe paylarının temel dağıtım mantığını doğrulamak.
2
Büyükşehir ve Büyükşehir İlçe belediyesi dağıtım değişkenlerinin analizi.
Büyükşehir ilçe belediyelerinde %90 nüfus ve %10 yüzölçümü kriterinin kullanıldığı, Büyükşehir belediyelerinde ise 60/40 (Doğrudan/Havuz) ayrımının yapıldığı saptandı.
Büyükşehir statüsündeki idarelerin özel dağıtım kurallarını hatırlamak.
3
Denkleştirme ödeneği kriterlerinin 5779 sayılı Kanun Madde 6 çerçevesinde incelenmesi.
Ödeneğin nüfusu 10.000'in altında olan belediyelere yönelik olduğu, ancak dağıtımın %65 eşit ve %35 nüfus şeklinde yapıldığı belirlendi.
Küçük belediyelerin korunması amacıyla 'eşit dağıtım' oranının daha yüksek tutulduğu bilgisini test etmek.

Anahtar Kavram

5779 Sayılı Kanun Kapsamında Dağıtım Değişkenleri ve Oranları

Daha Fazla Pratik

Mahalli idarelerin öz gelirleri (Emlak Vergisi vb.) ile bu genel bütçe payları arasındaki farkları ve tahsilat usullerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla