Soru

Zorluk: OrtaOyun Teorisi Modeli

Komşu iki belediyenin, bölgelerine yapılacak büyük bir sanayi yatırımını çekmek amacıyla vergi muafiyeti ve altyapı desteği gibi teşvik paketleri hazırladığı bir durumda; her iki belediyenin de "eğer ben düşük teşvik verirsem yatırım diğer belediyeye gider" korkusuyla, aslında bütçelerine uzun vadede zarar verecek düzeyde yüksek teşvikler sunmaları ve sonuçta yatırımın yapılacağı yer netleşse bile her iki tarafın da kamu kaynaklarını verimsiz kullanmış olması durumu söz konusudur.

Kamu politikası analizinde Oyun Teorisi Modeli çerçevesinde ele alınan bu stratejik etkileşim ve ortaya çıkan rasyonel fakat toplumsal açıdan verimsiz sonuç, aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilir?

  1. Mahkumlar İlemi (Prisoner's Dilemma)Cevap
  2. B
    Sıfır Toplamlı Oyun (Zero-Sum Game)
  3. C
    Özel Sektör Kar Odaklı Rekabet Stratejisi
  4. D
    Artırımcı Karar Verme Modeli (Incremental Model)
  5. E
    Karma Tarama Modeli (Mixed Scanning)

Cevap

Mahkumlar İlemi (Prisoner's Dilemma) kavramı, aktörlerin kendi çıkarlarını korumak için yaptıkları rasyonel tercihlerin, iş birliği yapamadıkları durumda her iki taraf için de kötü sonuçlanmasını açıklar.
Mahkumlar İlemi, kamu politikası analizinde aktörlerin (örneğin iki yerel yönetim veya iki devlet) güven eksikliği nedeniyle iş birliği yapamayarak her ikisinin de zararına olan bir sonuca (teşvik yarışı/silahlanma yarışı gibi) sürüklenmesini en iyi açıklayan modeldir.

Adım Adım Çözüm

1
Aktörlerin stratejik konumunu analiz etme
İki belediye de rakibinin hamlesine göre (stratejik bağımlılık) karar vermektedir.
Oyun teorisi, kararların diğer aktörlerin beklenen hamlelerine göre şekillendiği durumları inceler.
2
Çıktıların (payoff) niteliğini belirleme
Her iki tarafın da 'yüksek teşvik' vermesi, bir 'denge noktası' (Nash dengesi) oluşturur ancak bu denge toplumsal kaynakların israfına yol açar.
Mahkumlar İlemi'nde bireysel rasyonellik, kolektif irrasyonelliğe veya verimsizliğe yol açar.

Anahtar Kavram

Oyun Teorisinde Mahkumlar İlemi ve Stratejik Etkileşim
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla