Examkin

Soru

Zorluk: ZorToplumsal Değişmeyi Etkileyen Faktörler

X ülkesinde toplumsal yapıda meydana gelen köklü bir değişim süreci, bir sosyolog tarafından şu aşamalarla analiz edilmiştir:

I. Merkezi otorite, kırsal kalkınmayı hızlandırmak amacıyla modern tarım makinelerinin kullanımını teşvik eden ve toprak mülkiyetini yeniden düzenleyen yasalar çıkarmıştır.
II. Yeni üretim araçlarının tarıma entegre olmasıyla insan gücüne duyulan ihtiyaç hızla azalmıştır.
III. Kırsalda işsiz kalan geniş kitleler, geçimlerini sağlayabilmek için kitleler halinde sanayi merkezlerine doğru yer değiştirmiştir.
IV. Kentlerin mevcut altyapısının bu kitleyi tam anlamıyla özümseyememesi sonucunda, kent çeperlerinde kayıt dışı istihdam alanları ve kendilerine özgü dayanışma ağlarına sahip yeni yaşam alanları ortaya çıkmıştır.

Bu süreçte toplumsal değişmeyi tetikleyen ve yönlendiren faktörlerin ardışık sıralaması aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Siyasal - Teknolojik - Demografik - Ekonomik ve KültürelCevap
  2. B
    Teknolojik - Ekonomik - Demografik - Siyasal ve Kültürel
  3. C
    Siyasal - Demografik - Teknolojik - Ekonomik ve Kültürel
  4. D
    Ekonomik - Siyasal - Teknolojik - Demografik ve Kültürel
  5. E
    Demografik - Teknolojik - Ekonomik - Siyasal ve Kültürel

Cevap

Doğru sıralama; Siyasal - Teknolojik - Demografik - Ekonomik ve Kültürel şeklinde olan seçenektir.
Verilen senaryodaki ardışık süreçler sırasıyla incelendiğinde; devletin yasalar çıkarması planlı bir 'Siyasal' müdahaledir. Bu müdahale tarımda makineleşmeyi, yani 'Teknolojik' değişimi getirmiştir. Makineleşmenin işsiz bıraktığı kitlelerin kente göçmesi 'Demografik' bir olgudur. Kentte istihdam sorunları yaşanması ve gecekondu gibi yeni dayanışma alanlarının/alt kültürlerin oluşması ise 'Ekonomik ve Kültürel' faktörlerin birleşimidir. Doğru sıralama bu nedensellik zincirini yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
I. aşamadaki 'Merkezi otoritenin yasalar çıkarması ve teşvik etmesi' ifadesini toplumsal değişme faktörleri bağlamında analiz etmek.
Bu durum devletin yönlendirmesini ve planlı değişimi ifade ettiği için 'Siyasal' faktördür.
Yasama erki ve devletin yasal müdahaleleri, siyaset kurumunun doğrudan alanına girer.
2
II. aşamadaki 'modern tarım makinelerinin entegre olması' ifadesinin temsil ettiği faktörü belirlemek.
Üretim araçlarındaki yenilikler 'Teknolojik' faktördür.
Makineleşme, bilimsel ve teknolojik gelişmelerin üretime somut yansımasıdır.
3
III. aşamadaki 'kitlelerin sanayi merkezlerine yer değiştirmesi' olgusunu tasnif etmek.
Nüfus hareketleri ve göç 'Demografik' faktördür.
Demografi; nüfusun hacmini, yoğunluğunu ve yersel hareketliliğini (göç) inceler.
4
IV. aşamadaki 'kayıt dışı istihdam alanları ve dayanışma ağlarına sahip yeni yaşam alanları' ifadelerini yorumlamak.
İstihdam pratikleri 'Ekonomik', oluşturulan yeni yaşam alanları ve dayanışma ağları (alt kültür) ise 'Kültürel' faktördür.
Bireylerin ekonomik hayata katılım biçimleri ekonomiyle, bu uyum sürecinde ürettikleri sosyal doku kültürle ilgilidir.

Anahtar Kavram

Toplumsal Değişmeyi Etkileyen Faktörlerin Etkileşimi
Bu soruyu puanla

Konular

Toplumsal Değişmeyi Etkileyen Faktörler

Bu konudan daha fazla soru