Parlamenter hükümet sisteminde, devlet başkanının tek başına yapabileceği işlemler dışındaki kararlarının geçerlilik kazanması için ilgili bakan veya başbakanın imzasının aranması kuralı (karşı-imza), aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirmeye yönelik temel bir mekanizmadır?
- AYürütmenin iki kanadı arasındaki hiyerarşik bir ast-üst ilişkisi tesis etmek
- Devlet başkanının siyasi sorumsuzluğu ilkesiyle uyumlu olarak, kararların sorumluluğunu parlamentoya karşı sorumlu olan hükümete aktarmakCevap
- CYasama organının yürütme üzerindeki gensoru yetkisini sınırlandırarak hükümet istikrarını her koşulda korumak
- DDevlet başkanının doğrudan halk tarafından seçilmesi durumunda ortaya çıkabilecek meşruiyet krizlerini önlemek
- EKuvvetlerin 'sert' bir şekilde ayrılmasını sağlayarak yasama ve yürütme erklerinin birbirine müdahale etmesini engellemek
Cevap
Karşı-imza mekanizması, devlet başkanının siyasi sorumsuzluğunu korurken, alınan kararların sorumluluğunu parlamentoya karşı hesap verebilir olan hükümete ve ilgili bakanlara aktarmayı amaçlar.
Parlamenter sistemde devlet başkanı siyasi olarak 'sorumsuzdur'. Ancak devlet adına yapılan işlemlerin mutlaka bir siyasi sorumlusu olmalıdır. Karşı-imza kuralı, devlet başkanının işlemlerine ilgili bakanın imzasını ekleyerek, o işlemin sorumluluğunu parlamentoya hesap veren bakanın üstlenmesini sağlar. Böylece 'Devlet Başkanı hata yapmaz' (The King can do no wrong) ilkesi demokratik bir zemine oturtulur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sorumluluk Transferi ve Düalist Yürütme
Daha Fazla Pratik
Yarı-başkanlık sisteminde cumhurbaşkanının hangi yetkilerinin karşı-imzaya tabi olmadığını inceleyerek parlamenter sistemle farkını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s