Karl Marx’ın tarihsel materyalist toplum çözümlemesinde, ekonomik temeli oluşturan 'altyapı' ile hukuk, siyaset ve ideoloji gibi alanları kapsayan 'üstyapı' arasındaki ilişkiyi en iyi açıklayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?
- Üretim güçleri ve üretim ilişkilerinden oluşan altyapı, üstyapı kurumlarının niteliğini belirleyerek mevcut üretim tarzının ve egemen sınıfın çıkarlarının korunmasına hizmet eder.Cevap
- BÜstyapı kurumları, toplumun temel ihtiyaçlarını karşılamak ve sosyal sistemin parçaları arasında işlevsel bir denge kurmak amacıyla altyapıdan bağımsız bir gelişim izler.
- CDin, hukuk ve etik gibi üstyapı unsurları, rasyonelleşme süreci aracılığıyla ekonomik altyapının hangi yöne evrileceğini tayin eden asıl belirleyici güçlerdir.
- DYabancılaşma süreci, altyapıdaki ekonomik üretim tarzından ziyade, üstyapıdaki toplumsal normların birey üzerindeki baskısı sonucu ortaya çıkan bir anomi durumudur.
- EToplumsal yapı, ekonomik sınıflar ile toplumsal statü ve siyasi güç gruplarının karşılıklı etkileşimi sonucunda altyapıdan tamamen bağımsız bir biçimde şekillenir.
Cevap
Ekonomik altyapının (üretim güçleri ve ilişkileri), hukuk ve siyaset gibi üstyapı kurumlarını belirlediği ve bu kurumların egemen sınıfın çıkarlarını meşrulaştırdığı ifade doğru cevaptır.
Marx'ın tarihsel materyalizm kuramı, toplumun ekonomik yapısını (altyapı) birincil belirleyici olarak kabul eder. Üretim güçleri (teknoloji, işgücü) ve üretim ilişkileri (mülkiyet yapısı) bir araya gelerek altyapıyı oluşturur. Hukuki, siyasi ve dini kurumlar ise bu temelin üzerinde yükselen ve ona uygun şekilde şekillenen üstyapı unsurlarıdır. Doğru ifade, bu kurumların egemen sınıfın çıkarlarına hizmet ettiğini ve mevcut üretim tarzını koruduğunu vurgulayarak Marx'ın tezini tam olarak yansıtmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Altyapı ve Üstyapı İlişkisi (Belirlenimci İlişki)
Tahmini Süre:1m 15s