Karl Marx'ın bürokrasiye yönelik eleştirel analizlerinde, bürokrasiyi "asalak" () bir yapı olarak tanımlaması, onun toplumsal üretim süreci ve sivil toplum ile olan ilişkisi bakımından merkezi bir öneme sahiptir. Marx'ın bu nitelemesiyle bürokrasiye dair vurguladığı temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
- Bürokrasinin toplumsal üretim sürecinde doğrudan bir değer yaratmamasına rağmen, devlet iktidarını kullanarak toplumun ürettiği artı-değerden pay alması ve sivil toplumun gelişimini engelleyen bir yük haline gelmesiCevap
- BBürokrasinin sivil toplumdaki tikel çıkarlar ile devletin genel çıkarları arasında rasyonel bir denge kurarak toplumsal bütünlüğü sağlayan "evrensel sınıf" rolünü üstlenmesi
- CBürokrasinin teknik uzmanlık ve liyakat esaslarına dayanarak yönetimin rasyonelleşmesini sağlayan en verimli ve kaçınılmaz örgütlenme biçimi olması
- DBürokrasinin karmaşıklaşan modern toplumlarda iktidarın zorunlu olarak küçük bir azınlığın (elitlerin) elinde toplanması sonucunda ortaya çıkan teknik bir gereklilik olması
- EBürokrasinin siyasal otoriteden tamamen bağımsızlaşarak sadece hukuk kuralları çerçevesinde hareket eden tarafsız bir idari mekanizmaya dönüşmesi
Cevap
Bürokrasinin toplumsal üretim sürecinde doğrudan bir değer yaratmamasına rağmen, devlet iktidarını kullanarak toplumun ürettiği artı-değerden pay alması ve sivil toplumun gelişimini engelleyen bir yük haline gelmesi
Marx, bürokrasiyi sivil toplumun üzerinde yer alan, üretici olmayan ve toplumsal zenginlikten beslenen bir yapı olarak tanımlar. Onun "asalak" niteliği, sivil toplumun canlılığını emen ve devlet iktidarını kendi özel mülkiyeti gibi kullanarak toplumun üzerinde bir engel oluşturmasından kaynaklanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Bürokrasinin Asalak Niteliği ve Özerkleşmesi
Daha Fazla Pratik
Marx'ın bürokrasinin iç işleyişine dair 'hiyerarşi' ve 'sır' kavramlarını inceleyen diğer analizlerine göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s