Soru

Zorluk: ZorToplumsal Kurum Kavramı ve Özellikleri

Toplumsal kurumlar, gündelik dilde çoğu zaman somut birer bina veya personel kadrosuna sahip olan 'organizasyonlar' (vakıf, hastane, okul binası vb.) ile karıştırılmaktadır. Oysa sosyolojik perspektifte bir kurum; belirli bir temel ihtiyacı karşılamak üzere zamanla yerleşmiş, yaptırım gücü olan, kuşaktan kuşağa aktarılan ve bireylerden bağımsız bir nesnellik kazanmış 'soyut kural, değer ve normlar sistemidir'. Peter Berger’e göre kurumlar, biyolojik içgüdüleri zayıf olan insanın eylemlerini kanallara dökerek ona bir 'ikinci doğa' ve davranış istikrarı sunar.

Buna göre, toplumsal kurumların somut organizasyon yapılarından ayrılan temel niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Belirli bir hiyerarşik yönetim şemasına ve fiziksel bir merkeze sahip olması
  2. B
    Bireylerin anlık tercihlerine ve kişisel arzularına göre hızla şekil değiştirebilen esnek bir yapı arz etmesi
  3. Bireye dışsal, nesnel ve kural koyucu (normatif) bir toplumsal gerçeklik sunmasıCevap
  4. D
    Sadece maddi üretim ve teknolojik gelişme süreçlerini koordine etmekle sınırlı kalması
  5. E
    Bireylerin biyolojik ömürleriyle sınırlı olan ve kuşaklar arası aktarımı bulunmayan geçici bir oluşum olması

Cevap

Toplumsal kurumlar, bireyden bağımsız, nesnel ve kural koyucu (normatif) bir gerçeklik sunmaları bakımından somut organizasyonlardan ayrılırlar.
Toplumsal kurumlar, sosyolojik anlamda bireylerin iradelerinden bağımsız olarak var olan, onlara dışsal bir gerçeklik sunan ve davranışları belirli normlar çerçevesinde düzenleyen 'soyut kural sistemleri'dir. Bu nesnel ve normatif yapı, onları somut organizasyonlardan ve geçici gruplardan ayıran en temel niteliktir.

Adım Adım Çözüm

1
Kurum ve organizasyon ayrımını analiz etme
Organizasyonun somut (bina, personel), kurumun ise soyut (kural, değer) bir yapı olduğu belirlendi.
Sosyolojik tanımda kurumun özünü kavramak için bu ayrım kritiktir.
2
Kurumun temel özelliklerini (kalıcılık, dışsallık, normatiflik) gözden geçirme
Kurumların bireyi aşan bir nesnelliğe ve davranışları kalıplaştıran bir yaptırım gücüne sahip olduğu saptandı.
Peter Berger ve Durkheim gibi isimlerin vurguladığı 'suigeneris' yapı bu özelliklere dayanır.
3
Seçeneklerdeki organizasyonel ve hatalı özellikleri eleme
Fiziksel merkez, esneklik veya geçicilik gibi ifadelerin kurumsal niteliklerle çeliştiği görüldü.
Yanlış seçenekler ya organizasyonun özelliklerini ya da kurumun kalıcılığına dair kavramsal yanılgıları içermektedir.

Anahtar Kavram

Toplumsal kurumların nesnelliği ve normatif yapısı
Bu soruyu puanla