Soru

Zorluk: Çok zorAnayasa Türleri

Anayasa hukukunda anayasa kavramı; devletin temel organlarını, bu organların görev ve yetkilerini, birbirleriyle olan ilişkilerini ve bireylerin temel hak ve özgürlüklerini düzenleyen kurallar bütününü ifade eden 'maddi anlam'; bu kuralların hiyerarşik olarak kanunlardan üstün bir konumda bulunmasını ve adi kanunlardan farklı, daha zor bir usulle yapılmasını veya değiştirilmesini ifade eden 'şekli anlam' olmak üzere iki perspektiften incelenmektedir.

Buna göre, anayasa türleri ile bu teorik ayrımlar arasındaki ilişki dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Yazısız anayasaya sahip olan devletlerde 'şekli anlamda anayasa' kavramı hukuken mevcut değilken, 'maddi anlamda anayasa' her devlet için zorunlu ve mevcuttur.Cevap
  2. B
    Maddi anlamda anayasa kuralları, devletin temel kuruluşuna ilişkin içerikleri gereği normlar hiyerarşisinde her zaman kanunların üzerinde yer alır.
  3. C
    Bir anayasanın kazuistik (ayrıntılı) bir yapıda olması, o anayasanın kanunlardan daha zor bir usulle değiştirilmesini sağlayan 'sertlik' özelliği için şekli bir zorunluluktur.
  4. D
    Şekli anlamda anayasa kavramı, kuralların içeriğine bakılmaksızın yalnızca bu kuralların 'asli kurucu iktidar' tarafından kabul edilmiş olması şartını ifade eder.
  5. E
    Türk anayasa hukukunda 1921 Anayasası, hem çerçeve yapıda olması hem de hiçbir değiştirilemez hüküm içermemesi nedeniyle sadece maddi anlamda anayasa sayılır.

Cevap

Yazısız anayasaya sahip olan devletlerde 'şekli anlamda anayasa' kavramı hukuken mevcut değilken, 'maddi anlamda anayasa' her devlet için zorunlu ve mevcuttur.
Doğru değerlendirme, yazısız anayasa sistemlerinde şekli anlamda (hiyerarşik üstünlüğe sahip, özel usulle değişen metin) bir anayasanın bulunmadığını, ancak her devletin temel bir kuruluş yapısı olduğu için maddi anlamda anayasanın her zaman mevcut olduğunu ifade eden yargıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kavramların Teorik Tanımlanması
Maddi anlam anayasanın içeriğiyle (devletin organları, haklar), şekli anlam ise anayasanın formu ve hiyerarşisiyle (yazılılık, sertlik, üstünlük) ilgilidir.
Anayasa türlerini doğru sınıflandırabilmek için bu iki temel ayrımı netleştirmek gerekir.
2
Yazısız Anayasa Sistemine Uygulama
Yazısız anayasalarda (geleneksel anayasa), kurallar kanunlarla aynı usulde değiştirilir ve kanunlardan üstün bir 'Anayasa' belgesi yoktur.
Şekli anlamda anayasa için 'üstünlük' ve 'farklı usul' şartı arandığından, yazısız sistemlerde bu kavramın oluşmadığı tespit edilir.
3
Maddi Anlamın Evrenselliğinin Tespiti
Bir devletin var olabilmesi için, o devlette iktidarın nasıl kullanılacağını belirleyen kurallar (maddi anlam) mutlaka bulunmak zorundadır.
Devletin kuruluşu ve işleyişine dair hiçbir kuralın olmadığı bir siyasi organizasyon düşünülemez.
4
Doğru Yargıya Ulaşma
Şekli anlamda anayasanın bulunmadığı ancak maddi anlamda anayasanın mevcut olduğu 'yazısız anayasa' seçeneği en doğru hukuki değerlendirmedir.
Literatürde yazısız anayasalar, şekli anlamda anayasanın istisnası olarak gösterilir.

Anahtar Kavram

Maddi ve Şekli Anlamda Anayasa Ayrımı

Daha Fazla Pratik

İngiltere'deki 'parlamentonun üstünlüğü' ilkesinin, neden şekli anlamda bir anayasa oluşumuna engel olduğunu araştırınız.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla