Soru

Zorluk: OrtaKentleşmenin İtici Nedenleri

Kentleşme literatüründe göç süreci; kırsal alandaki yapısal sorunların bireyi göçe zorlaması (itici nedenler) ve kentsel alanın sunduğu olanakların bireyi cezbetmesi (çekici nedenler) üzerinden analiz edilmektedir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi doğrudan kırsal alandan kaynaklanan 'itici nedenler' arasında yer almaktadır?

  1. Tarım arazilerinin miras yoluyla aşırı parçalanarak ekonomik işletme ölçeğinin altına düşmesiCevap
  2. B
    Kentsel alanlarda sosyal güvenlik sisteminin ve sosyal hizmetlerin daha yaygın olması
  3. C
    Sanayi ve hizmet sektöründeki büyümenin kentlerde yeni ve çeşitli iş sahaları yaratması
  4. D
    Kentlerdeki eğitim ve sağlık kurumlarının kırsal alana göre daha nitelikli ve erişilebilir olması
  5. E
    Kentsel alanlarda bireysel özgürlüklerin ve sosyal hareketlilik kanallarının daha açık olması

Cevap

Tarım arazilerinin miras yoluyla aşırı parçalanarak ekonomik işletme ölçeğinin altına düşmesi seçeneği doğru cevaptır.
Tarım arazilerinin miras yoluyla parçalanması, arazilerin ekonomik verimliliğini yitirmesine ve hane halkını geçindiremez hale gelmesine neden olur. Bu durum, bireyleri yerleşik oldukları kırsal mekandan kopmaya zorladığı için tipik bir 'itici neden' (push factor) örneğidir.

Adım Adım Çözüm

1
İtici ve çekici neden ayrımı yapılması
İtici nedenlerin kaynağının kırsal alan, çekici nedenlerin kaynağının kentsel alan olduğu belirlenir.
Soru kökünde 'kırsal alandan kaynaklanan itici neden' sorulduğu için analizin bu yönde yapılması gerekir.
2
Seçeneklerin analiz edilmesi
Toprakların parçalanması kırsal bir sorun iken; eğitim, iş olanakları, sosyal güvenlik ve hareketlilik kentsel avantajlardır.
Seçenekler arasında mekan-neden ilişkisi kurularak itici olan faktör ayırt edilir.

Anahtar Kavram

İtici nedenler (push factors), kırsal alanda nüfusu yerinden eden zorlayıcı faktörleri (makineleşme, toprak bölünmesi vb.) temsil eder.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de 1950 sonrası kentleşme ivmesini tetikleyen temel itici nedenin tarımda makineleşme olduğu unutulmamalıdır.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla