Soru

Zorluk: Çok zorCumhurbaşkanının Yargı ile İlgili Görev ve Yetkileri

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan anayasa değişikliğiyle yürürlüğe giren hükümleri dikkate alındığında, Cumhurbaşkanının yargı organlarına üye seçme ve atama yetkisine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuksal açıdan doğrudur?

  1. Danıştay üyelerinin dörtte birini seçer; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilini ise Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından gösterilecek beşer aday arasından seçer.Cevap
  2. B
    Anayasa Mahkemesinin on beş üyesinden on ikisini seçer; bu üyelerden üçünü Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlık Divanının her boş üyelik için belirleyeceği adaylar arasından atar.
  3. C
    Hakimler ve Savcılar Kurulunun toplam on üç üyesinden yedisini; hukukçu öğretim üyeleri, avukatlar ve birinci sınıf hakimler arasından doğrudan seçerek atama yetkisine sahiptir.
  4. D
    Yargıtay üyelerinin tamamını ve Danıştay üyelerinin dörtte üçünü; birinci sınıf hakim ve savcılar arasından, Hakimler ve Savcılar Kurulunun önerisi üzerine seçer.
  5. E
    Yüksek mahkeme niteliğindeki Anayasa Mahkemesi, Danıştay ve Yargıtay başkanlarını; bu kurumların genel kurullarınca gizli oyla belirlenen üçer aday arasından dört yıl için görevlendirir.

Cevap

Cumhurbaşkanı, Danıştay üyelerinin dörtte birini ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ile vekilini Yargıtay Genel Kurulunca önerilen beşer aday arasından seçer.
Doğru ifade; Cumhurbaşkanının Danıştay üyelerinin %25'lik (1/4) kısmını doğrudan seçme yetkisine sahip olduğunu ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ile vekilini, Yargıtay üyelerinin kendi içinden belirlediği 5 kişilik listelerden atadığını tam ve doğru şekilde açıklamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Danıştay ve Yargıtay'daki temsil oranlarını ve yetki sınırlarını analiz et.
Anayasa Madde 155'e göre Danıştay üyelerinin 1/4'ünü Cumhurbaşkanı seçer. Madde 154'e göre ise Yargıtay üyelerini değil, sadece Başsavcı ve Vekilini (5 aday arasından) seçer.
Kurumlar arası yetki dağılımını belirlemek için temel anayasa maddelerine başvurulur.
2
Anayasa Mahkemesi (AYM) üye seçim sayılarını doğrula.
AYM toplam 15 üyeden oluşur; 12 üyeyi Cumhurbaşkanı, 3 üyeyi TBMM seçer. Cumhurbaşkanı 12 üyeyi seçerken TBMM'den aday listesi almaz.
Seçim sayılarını karıştırmamak için 12 (CB) ve 3 (TBMM) ayrımını netleştirmek gerekir.
3
Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) yapısını kontrol et.
HSK 13 üyeden oluşur. Cumhurbaşkanı 4 üyeyi seçer, TBMM 7 üyeyi seçer. Adalet Bakanı ve Müsteşarı doğal üyedir.
4 CB / 7 TBMM oranındaki sayısal ayrımı tespit etmek çeldiricileri eler.
4
Yüksek mahkeme başkanlarının seçim usulünü değerlendir.
AYM, Yargıtay ve Danıştay başkanları kendi üyeleri arasından gizli oyla seçilir; yürütme organı (Cumhurbaşkanı) bu atamalara müdahale etmez.
Yargı bağımsızlığı gereği mahkeme içi seçim usulü esastır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Yargısal Atama Yetkileri ve Kurumsal Oranlar
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla