Türkiye Cumhuriyeti'nin mülki idare yapılanması içerisinde yer alan merkezi idare taşra teşkilatının en büyük birimi olan "il idaresi" ve bu birimin en üst amiri olan "vali"nin anayasal statüsü ile yetki kullanımı dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- AVali, ilde hem devletin hem de Cumhurbaşkanının temsilcisi ve idari yürütme vasıtası olup, ilin genel idaresinden merkezi idareye karşı sorumludur.
- BAnayasası'nın . maddesinde düzenlenen "yetki genişliği" ilkesi, merkezi idarenin taşra teşkilatında sadece iller düzeyinde ve sadece valiler tarafından kullanılabilir.
- CVali, ildeki adli ve askeri teşkilat içerisinde yer alan personelin hiyerarşik amiri değildir ve bu kurumlar üzerinde doğrudan emir ve talimat verme yetkisi bulunmamaktadır.
- Dİl idare şube başkanları, kendi görev alanlarına giren konularda valinin emri altındadır ve bu birimlerin yürüttüğü hizmetlerin koordinasyonundan vali sorumludur.
- Valinin yetki genişliği ilkesi kapsamında merkezi idareye danışmadan aldığı kararların mali yükümlülükleri, ilin sınırları içinde bulunduğu il özel idaresi bütçesinden karşılanır.Cevap
Cevap
Valinin yetki genişliği kapsamında yaptığı harcamaların il özel idaresi bütçesinden karşılanacağı ifadesi yanlıştır; bu harcamalar doğrudan merkezi idare (devlet) bütçesinden karşılanır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü valinin "yetki genişliği" (deconcentration) ilkesini kullanması, merkezi idare (devlet) adına bir yetki kullanımıdır. Bu ilke çerçevesinde verilen kararların ve yapılan harcamaların mali muhatabı doğrudan devlet tüzel kişiliğidir ve genel bütçeden karşılanır. İl özel idaresi ise yerinden yönetim ilkesine tabi, kendi bütçesi ve kamu tüzel kişiliği olan ayrı bir birimdir; valinin merkezi idare sıfatıyla yaptığı harcamalar bu birimin bütçesini bağlamaz.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Yetki Genişliği ve Mali Sorumluluk Ayrımı