Kamu politikası literatüründe yargı organı, genellikle politika sürecine bir uyuşmazlık neticesinde dahil olan "reaktif" bir aktör olarak tanımlanır. Ancak yargı, özellikle anayasal denetim ve iptal davaları aracılığıyla, yürütme erkinin politika tercihlerini sınırlayarak "negatif politika yapıcı" (negative policy-maker) işlevi görebilmektedir.
Buna göre yargı organının kamu politikası sürecindeki "negatif politika yapıcı" rolünü en iyi ifade eden açıklama aşağıdakilerden hangisidir?
- APolitika gündemini belirleme yetkisini kullanarak, hangi toplumsal sorunların çözüm beklediğini tespit eden ve yasama organına bu doğrultuda direktif veren en üst otorite olmasıdır.
- Bİdari işlemler üzerinde yerindelik denetimi yaparak, hangi kamu politikasının toplum için daha faydalı ve rasyonel olduğuna karar veren nihai idari karar merkezi olmasıdır.
- Politika tasarım sürecine bizzat katılmasa da, hukuka aykırı bulduğu karar ve araçları iptal ederek yürütmenin tercih edebileceği alternatifleri kısıtlaması ve sistemi belirli bir hukuki sınır içinde kalmaya zorlamasıdır.Cevap
- DPolitika uygulama sürecinde bürokratik birimlerle eş güdümlü çalışarak, kaynakların dağıtımı ve hizmet sunumu gibi teknik detaylarda yürütme erkiyle ortak sorumluluk üstlenmesidir.
- EPolitika değerlendirme aşamasında sadece ekonomik verimlilik kriterlerini esas alarak, bütçe hedeflerine uymayan kamu programlarını kendiliğinden sonlandıran siyasal bir denetim organı olmasıdır.
Cevap
Politika tasarım sürecine bizzat katılmasa da, hukuka aykırı bulduğu karar ve araçları iptal ederek yürütmenin tercih edebileceği alternatifleri kısıtlaması ve sistemi belirli bir hukuki sınır içinde kalmaya zorlamasıdır.
Kamu politikası sürecinde yargı organı, bir yasanın veya idari kararın anayasaya/hukuka aykırı olduğuna hükmettiğinde o kararı iptal eder. Bu iptal işlemi, yürütme organının o politika doğrultusunda ilerlemesini imkansız kılar. Böylece yargı, yeni bir politika tasarlamasa bile, mevcut seçenekler içinden bazılarını 'yasaklayarak' politikanın hangi sınırlar içinde (hukuki koridor) kalacağını belirlemiş olur. Bu durum literatürde 'negatif politika yapıcılık' olarak adlandırılır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Yargı Organının Negatif Politika Yapıcı Rolü
Daha Fazla Pratik
Yargı organının 'yerindelik denetimi yasağı' ilkesinin kamu politikası üzerindeki etkilerini inceleyen idare hukuku sorularına göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 50s