Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorİl Özel İdaresi Gelirleri

Türkiye'de mahalli idarelerin mali yapısını düzenleyen 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu, 5779 sayılı Kanun ve 6360 sayılı Kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; il özel idarelerinin gelirleri, gelir kalemlerinin niteliği ve bu gelirlerin tahakkuk/tahsilat süreçlerine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

  1. A
    Büyükşehir belediyesi kurulan illerde tüzel kişiliği kaldırılan il özel idarelerinin görevlerini devralan Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıkları (YİKOB), mahalli idare sıfatıyla genel bütçe vergi gelirlerinden ayrılan il özel idaresi paylarını doğrudan tahsil etme yetkisine sahiptir.
  2. B
    İl özel idareleri, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nda yer alan 'İlan ve Reklam Vergisi' ile 'Eğlence Vergisi' gibi yerel vergileri, büyükşehir belediyesi olmayan illerin belediye sınırları dışındaki alanlarında tahakkuk ve tahsil etmeye yetkilidir.
  3. C
    5302 sayılı Kanun'un 42. maddesi uyarınca il özel idaresinin öz gelirleri arasında sayılan 'hizmet karşılığı alınan ücretler' ve 'harçlar', il genel meclisi tarafından her yıl serbestçe belirlenir ve bu kalemlerin tahsilinde 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri uygulanır.
  4. İl özel idarelerine 5779 sayılı Kanun çerçevesinde ayrılan genel bütçe vergi geliri paylarının havuzdan dağıtımı esnasında nüfus ve yüzölçümü kriterlerine ek olarak ildeki köy sayısı ve kırsal nüfus gibi değişkenler de kanunen esas alınmaktadır.Cevap
  5. E
    Büyükşehir belediyesi olan illerde, il özel idarelerinin vergi dışı öz gelirleri (kira, faiz vb.) İçişleri Bakanlığı bünyesinde toplanarak diğer illerdeki il özel idarelerine mali dengelemeyi sağlamak amacıyla paylaştırılır.

Cevap

İl özel idarelerine ayrılan genel bütçe paylarının dağıtımında nüfus ve yüzölçümünün yanı sıra köy sayısı ve kırsal nüfus kriterlerinin kullanılması doğrudur.
Doğru ifade, il özel idarelerine 5779 sayılı Kanun çerçevesinde ayrılan genel bütçe vergi geliri paylarının dağıtım kriterlerini doğru bir şekilde yansıtmaktadır. Bu kanuna göre, il özel idarelerinin kırsal hizmet odaklı yapısı nedeniyle pay dağıtımında 'köy sayısı' ve 'kırsal nüfus' gibi özgün kriterler %10'ar ağırlıkla hesaba katılmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
İl özel idaresinin mali kaynağını belirleyen 5779 sayılı Kanun'un 5. maddesini incelemek.
İl özel idaresi paylarının dağıtım formülünde; nüfus (%50), yüzölçümü (%10), köy sayısı (%10), kırsal nüfus (%10) ve sosyo-ekonomik gelişmişlik endeksi (%20) kriterlerinin yer aldığı görülür.
Bu formül, il özel idarelerinin kırsal alana hizmet götürme yükümlülüğünü yansıtan spesifik bir mali düzenlemedir.
2
6360 sayılı Kanun'un il özel idarelerinin statüsü üzerindeki etkisini değerlendirmek.
30 büyükşehir ilinde il özel idarelerinin kaldırıldığı, bu illerde pay dağıtım sisteminin artık il özel idaresi üzerinden yürümediği tespit edilir.
Bu bilgi, büyükşehirlerde il özel idaresinin gelir elde etmeye devam ettiği yönündeki çeldiricileri eler.
3
Belediye gelirleri ile il özel idaresi gelirleri arasındaki hukuki ayrımı yapmak.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'ndaki ilan-reklam, eğlence, haberleşme gibi vergilerin sadece belediyelere ait olduğu doğrulanır.
İl özel idarelerinin kendilerine has bir vergi toplama yetkisinin olmadığını anlamayı sağlar.

Anahtar Kavram

İl Özel İdaresi Gelirlerinin Dağıtım Kriterleri (5779 sayılı Kanun)

Daha Fazla Pratik

5779 sayılı Kanun'daki belediye paylarının (büyükşehir, il ve ilçe belediyeleri ayrımı) dağıtım oranlarını ve nüfus kriterlerini il özel idaresi ile kıyaslayarak çalışınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

İl Özel İdaresi Gelirleri

Bu konudan daha fazla soru