Bir hukuk sisteminde; devletin temel organlarının kuruluşunu, işleyişini ve bireylerin temel haklarını düzenleyen bir hukuki kuralın, yasama organı tarafından adi kanunların kabul usullerine göre ihdas edilmesi ve normlar hiyerarşisinde kanunlarla eş değer konumda bulunması durumunda, bu kuralın "anayasa" kavramı bakımından niteliği hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Söz konusu kural içeriği itibarıyla maddi anlamda bir anayasa normu niteliği taşırken, kabul usulü ve hiyerarşik konumu nedeniyle şekli anlamda bir anayasa değildir.Cevap
- BDevletin temel organlarını ve hakları düzenlediği için her durumda hem maddi hem de şekli anlamda bir anayasa kuralı olarak kabul edilmelidir.
- CNormal kanunlarla aynı usulde yapıldığı için ne maddi ne de şekli anlamda anayasa kavramı içerisinde yer alamaz.
- DNormlar hiyerarşisinde kanunlarla eş değer olduğu için sadece 'yumuşak anayasa' sistemlerinde şekli anlamda anayasa niteliği kazanır.
- EAsli kurucu iktidar tarafından yapılmadığı sürece bir normun içeriği ne olursa olsun maddi anlamda anayasa sayılması mümkün değildir.
Cevap
Söz konusu kural içeriği itibarıyla maddi anlamda bir anayasa normu niteliği taşırken, kabul usulü ve hiyerarşik konumu nedeniyle şekli anlamda bir anayasa değildir.
Doğru ifade, anayasanın iki farklı tanım perspektifini tam olarak ayırt etmektedir. Maddi anlamda anayasa, kuralın yazılı olup olmadığına veya hiyerarşisine bakmaksızın sadece konusuna (devletin yapısı, organlar arası ilişki) odaklanır. Şekli anlamda anayasa ise sadece usule ve normlar hiyerarşisindeki en üst konuma odaklanır. Senaryodaki kural, devletin temel organlarını düzenlediği için maddi anlamda anayasadır ancak kanun usulüyle yapıldığı için şekli anlamda anayasa değildir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Maddi ve Şekli Anlamda Anayasa Ayrımı