Karl Marx, toplumsal tabakalaşmayı temel olarak üretim araçlarıyla kurulan ilişki üzerinden tanımlarken; Max Weber, tabakalaşmanın ekonomik sınıfın yanı sıra statü ve parti gibi boyutları da içeren çok boyutlu bir yapı olduğunu savunur.
Weber’in bu çok boyutlu analizinde yer alan "statü grupları" kavramının, Marksist "sınıf bilinci" ve toplumsal değişim öngörüsü üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- Statü grupları, bireyleri ortak bir yaşam tarzı ve onur etrafında birleştirerek ekonomik sınıf temelli bir dayanışmanın oluşmasını engelleyebilir veya geciktirebilir.Cevap
- BTabakalaşma sisteminde statü, her zaman ekonomik güç tarafından belirlenen ikincil bir unsur olduğu için toplumsal çatışmanın odağını değiştirmez.
- CStatü farklılaşması, toplumun işlevsel olarak en önemli pozisyonlarına en yetenekli kişilerin seçilmesini sağlayan bir ödüllendirme mekanizmasıdır.
- DSiyasi iktidar (parti), ekonomik sınıfın doğrudan bir uzantısıdır ve bu nedenle sınıfsal çıkarların dışında bağımsız bir statü alanı oluşturamaz.
- EStatü grupları sadece geleneksel toplumlarda görülür; modern sanayi toplumlarında yerini tamamen rasyonel-ekonomik sınıflara bırakmıştır.
Cevap
Statü grupları, bireyleri ortak bir yaşam tarzı ve onur etrafında birleştirerek ekonomik sınıf temelli bir dayanışmanın oluşmasını engelleyebilir veya geciktirebilir.
Doğru yanıt olan seçenek, Weber'in statü gruplarının toplumsal eylemi bölebileceğine dair temel tezini ifade eder. Marx, işçilerin ekonomik çıkarları etrafında birleşip devrim yapacağını öngörürken; Weber, dini, etnik veya mesleki statü gruplarının bu birleşmeyi engelleyebileceğini savunmuştur. Statü grupları tüketim ve yaşam tarzına odaklandığı için, sınıf dayanışmasını zayıflatan kimlikler üretir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Weber'in Çok Boyutlu Tabakalaşma Analizi
Daha Fazla Pratik
Weber'in 'yaşam şansları' (life chances) kavramı ile sınıf ilişkisini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s