Soru

Zorluk: ZorKentlileşme Kavramı ve Süreci

I. Bireyin kentsel yaşamın sunduğu siyasal ve sosyal haklara dair bilinç düzeyinin yükselmesi ve kentli kimliğini benimsemesi
II. Üretim biçiminin tarımsal faaliyetlerden sanayi ve hizmet sektörlerine doğru yapısal bir kayma göstermesi
III. Kentsel mekanın fiziki olarak genişlemesi, konut stokunun artması ve teknik altyapı hizmetlerinin yaygınlaşması
IV. Toplumsal ilişkilerde geleneksel-birincil (yüz yüze) bağların yerini modern-ikincil (resmî ve mesafeli) ilişki biçimlerinin alması

Yukarıdaki öncüllerden hangileri, sosyolojik anlamda "kentlileşme" (urbanity) sürecinin temel özelliklerini ve niteliksel dönüşümünü yansıtmaktadır?

  1. A
    I ve II
  2. I ve IVCevap
  3. C
    II ve III
  4. D
    III ve IV
  5. E
    II, III ve IV

Cevap

Sosyolojik anlamda kentlileşme sürecini yansıtan öncüller, bireyin hak bilinci ve modern ilişki biçimlerini benimsemesini içeren I ve IV numaralı maddelerdir.
Kentlileşme, sadece kente taşınmak değil, kentsel hak ve sorumlulukların bilincine varmak (I) ve toplumsal ilişkileri geleneksel/akrabalık bağlarından modern/resmî düzeylere taşımaktır (IV). Bu iki durum, sürecin niteliksel ve davranışsal boyutunu tam olarak yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kavram analizi yapılması
Kentleşme (urbanization) niceliksel/yapısal; kentlileşme (urbanity) ise niteliksel/sosyo-psikolojik bir süreçtir.
Soruda istenen 'kentlileşme' kavramını diğerlerinden ayırmak için temel tanım çerçevesi kurulmalıdır.
2
I. öncülün değerlendirilmesi
Bilinç düzeyi ve kimlik benimseme niteliksel bir değişimdir.
Kentli haklarına dair farkındalık, kentlileşmenin en belirgin psikolojik göstergesidir.
3
II. ve III. öncüllerin değerlendirilmesi
Üretim biçimi ve fiziki mekan değişimleri maddi/yapısal unsurlardır.
Bu unsurlar kentleşmenin (urbanization) ekonomik ve demografik boyutunu temsil eder, sosyolojik kentlileşmeyi değil.
4
IV. öncülün değerlendirilmesi
İlişki biçimlerinin gelenekselden moderne evrilmesi sosyolojik bir dönüşümdür.
Louis Wirth gibi düşünürlerin vurguladığı üzere, ikincil ilişkilerin baskın hale gelmesi kentsel yaşam biçiminin (kentlileşmenin) temel özelliğidir.

Anahtar Kavram

Kentlileşme, kente yerleşen bireyin kentsel yaşam tarzını, değer yargılarını ve davranış kalıplarını içselleştirerek kent toplumuna niteliksel olarak entegre olmasıdır.

Daha Fazla Pratik

Kentleşme ve kentlileşme arasındaki hız farkının yarattığı 'sahte kentleşme' ve 'gecekondulaşma' olgularına göz atın.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla