Siyasal Kültür ve Toplumsallaşma
149 soru
Siyaset biliminde egemen siyasal kültür, toplumun büyük çoğunluğu tarafından paylaşılan temel değer, inanç ve sembolleri ifade ederken; siyasal alt kültürler bu genel yapı içerisinde belirli yönleriyle farklılaşan grupları temsil eder. Buna göre, egemen kültür ile siyasal alt kültürler arasındaki etkileşim ve bu etkileşimin sistemin meşruiyeti üzerindeki yansımasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Siyaset biliminde, bireyin siyasal sisteme karşı derin bir hayal kırıklığı içinde olması, sistemin kurumlarını ve değerlerini bütünüyle dışlaması ve kendisini karar alma süreçlerinin dışında görmesi durumu "siyasal yabancılaşma" olarak adlandırılmaktadır. Bunun aksine; sisteme yönelik bilinçli bir reddediş veya aktif bir dışlanmışlık hissi taşımayan, ancak siyasal gelişmelere karşı düşük düzeyde ilgi, merak ve katılım motivasyonu sergileyen bireylerin durumunu ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Siyasal toplumsallaşma sürecinde araçların etkisi incelenirken kullanılan 'yapılandırma ilkesi' (structuring principle), çocuklukta edinilen temel yönelimlerin sonraki öğrenmeler üzerindeki gücüne işaret eder.
Buna göre 'yapılandırma ilkesi', aşağıdakilerden hangisini ifade etmektedir?
Siyasal kültür araştırmalarında, toplumdaki çeşitli alt kültürlerin rejimin temel kurumları ve oyunun kuralları (egemen siyasal kültür) üzerinde asgari bir mutabakata sahip olmasına rağmen, birbirlerine karşı derin bir güvensizlik beslemesi ve diğer grupların taleplerini sistem için bir tehdit olarak algılaması durumu "parçalanmış siyasal kültür" örneklerinden biridir.
Bu tür bir siyasal kültür yapısına sahip olan bir ülkede, aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi en muhtemeldir?
Siyasal toplumsallaşma sürecinde araçların işleyişi "açık" (manifest) ve "örtük" (latent) olmak üzere iki temel boyutta ele alınmaktadır. Açık toplumsallaşma, siyasal bilginin ve değerlerin doğrudan aktarımını ifade ederken; örtük toplumsallaşma, siyasal olmayan deneyimlerin siyasal tutum ve davranış kalıplarına dönüşmesini kapsamaktadır.
Buna göre siyasal toplumsallaşma araçlarının işleyiş özellikleri dikkate alındığında, aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
Siyasal kültür kuramları çerçevesinde, bir toplumdaki 'egemen kültür' ile 'siyasal alt kültürler' arasındaki ilişki ve bu yapıların siyasal sistemin işleyişi üzerindeki etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Gabriel Almond ve Sidney Verba’nın *The Civic Culture* (Medeni Kültür) adlı çalışmalarında kavramsallaştırdıkları siyasal kültür tiplemelerinden birinde; bireyler siyasal sistemin bütününe ve sistemin yasa çıkarma, vergi toplama veya kamu hizmeti sunma gibi "çıktı" (output) süreçlerine yönelik yüksek bir bilişsel farkındalık, duyuşsal tutum ve değerlendirici yönelim sergilerler. Ancak bu bireyler, siyasal sistemin karar alma ve politika belirleme gibi "girdi" (input) süreçlerine katılım konusunda kendilerini yetkin hissetmezler ve siyasal sürece etki edebilecek aktif birer aktör oldukları yönünde bir benlik algısı geliştirmezler. Buna göre, bireylerin siyasal sistemin sadece çıktılarına odaklandığı ve kendilerini karar alma süreçlerinde pasif bir konumda tanımladıkları bu siyasal kültür türü aşağıdakilerden hangisidir?
Siyasal kültür araştırmalarında, toplumun genelinde paylaşılan temel değerleri, sembolleri ve inançları ifade eden "egemen siyasal kültür" ile bu genel çerçeveden belirli ölçülerde farklılaşan tutumlara sahip grupları tanımlayan "siyasal alt kültürler" arasındaki etkileşim, sistemin meşruiyeti ve istikrarı açısından kritik bir öneme sahiptir.
Buna göre, siyasal alt kültürlerin varlığı ve sistemin işleyişi üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir siyasal davranış araştırmasında, bir vatandaşın devletin yürüttüğü politikalar hakkındaki şu görüşleri kaydedilmiştir:
'Hükümetin son dönemde uyguladığı ekonomik kalkınma planlarının makro veriler ve teknik rasyonalite açısından oldukça tutarlı ve başarılı olduğunu kabul ediyorum; ancak bu planların halkın değerleriyle örtüşmeyen, soğuk ve bürokratik yapısı nedeniyle kendimi bu sürece hiçbir zaman duygusal olarak ait hissedemiyorum.'
Bu vatandaşın ifadesi; Almond ve Verba'nın siyasal kültür kuramındaki yönelim bileşenleri ve yönelim nesneleri açısından değerlendirildiğinde, aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?
Siyasal kültürün temel bileşenleri üzerine yapılan çalışmalarda; bireyin siyasal sistem, kurumlar ve aktörler hakkındaki bilgi düzeyi, inançları ve farkındalığını ifade eden yönelim aşağıdakilerden hangisidir?
Bireylerin siyasal kültürü içselleştirmesi ve siyasal tutumlar geliştirmesi yaşam boyu devam eden dinamik bir süreçtir. Bu süreçte rol oynayan siyasal toplumsallaşma araçlarının birey üzerindeki etki ağırlığı, yaşanılan evreye göre farklılık gösterir. Örneğin; bir bireyin çocukluk döneminde otoriteye yaklaşımı ve temel aidiyet duyguları belirli bir yönde şekillenmişken, yetişkinlik döneminde çalışma hayatına katılması, bir sendikaya aktif olarak üye olması ve farklı yayın politikalarına sahip kitle iletişim araçlarını yakından takip etmesi, onun mevcut siyasal değerlerini sorgulamasına ve oy verme davranışını köklü biçimde değiştirmesine yol açabilmektedir.
Siyaset bilimi literatürü dikkate alındığında, bu durum siyasal toplumsallaşma araçlarıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisini destekler niteliktedir?
Siyasal toplumsallaşma sürecinde bireyin, vatandaşlık bilgisi dersleri veya siyasi parti eğitimleri gibi doğrudan siyasal içerikli programlara maruz kalmadan; aile içindeki otorite ilişkileri, arkadaş gruplarındaki etkileşimler veya okulun disiplin yapısı gibi siyasal olmayan yaşantılar aracılığıyla siyasal tutum ve değerler geliştirmesi süreci aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?
Siyasal toplumsallaşma, bireyin siyasal sisteme ilişkin tutum, inanç ve değerleri öğrenme sürecidir. Bu süreç "açık (doğrudan)" ve "örtük (dolaylı)" olmak üzere iki farklı şekilde gerçekleşebilir. Açık toplumsallaşma, siyasal bilginin ve değerlerin bilinçli, kasıtlı bir şekilde aktarılmasını içerirken; örtük toplumsallaşma, siyasal olmayan tutumların ve deneyimlerin zamanla bireyin siyasal davranışlarına zemin hazırlamasıdır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi siyasal toplumsallaşmanın "örtük (dolaylı)" türüne örnek oluşturur?
Bireylerin toplumsal yaşam içerisinde edindikleri sivil deneyimler, onların siyasete bakış açılarını temelden şekillendirebilmektedir. Örneğin bir bireyin, küçük yaşlarda katıldığı izci kamplarında veya spor müsabakalarında takım çalışmasını, hakem kararlarına saygı duymayı ve ortak kurallara itaat etmeyi öğrenmesi; yetişkinlik döneminde ise bu alışkanlıklarını devlet otoritesini kabullenme ve yasal düzenlemelere uyum sağlama şeklinde siyasal alana aktarması sıklıkla karşılaşılan bir durumdur.
Bu parçada örneklendirilen süreç, siyaset bilimi kapsamında aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanır?
Gabriel Almond ve Sidney Verba, klasikleşen çalışmalarında istikrarlı bir demokratik rejimin temeli olarak 'Sivil Kültür' (Civic Culture) modelini önermişlerdir. Almond ve Verba'nın teorisinde bireylerin siyasete yönelimleri; genel sisteme, girdi süreçlerine, çıktı süreçlerine ve siyasal bir aktör olarak kendi rollerine karşı tutumları üzerinden analiz edilir.
Buna göre, Almond ve Verba'nın 'Sivil Kültür' kavramsallaştırmasının yapısal özelliği aşağıdakilerden hangisinde en doğru şekilde ifade edilmiştir?
Siyasal toplumsallaşma literatüründe, bireyin erken çocukluk döneminde edindiği bilgilerin sonraki aşamalardaki öğrenmeleri bir süzgeçten geçirdiğini savunan "Öncelik İlkesi" (Primacy Principle) ile bu ilk öğrenmelerin siyasal kimliğin temel iskeletini oluşturduğunu belirten "Yapılandırma İlkesi" (Structuring Principle) birlikte ele alınmaktadır. Bu iki ilke ve siyasal toplumsallaşma araçlarının işleyişi dikkate alındığında, aşağıdaki analizlerden hangisi akademik olarak en tutarlı açıklamadır?
Gabriel Almond ve Sidney Verba tarafından geliştirilen siyasal kültür sınıflandırmasında; bireylerin merkezi siyasal sistemin ve hükümetin sunduğu hizmetlerin (çıktıların) farkında olduğu, ancak kendilerini siyasal karar alma süreçlerini etkileyebilecek (girdi) aktif bir aktör olarak görmedikleri ve sisteme karşı pasif bir itaat içinde oldukları kültür tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Çok kültürlü bir demokratik devlette, belirli bir coğrafi bölgede yaşayan bir topluluk, kendi anadilinde eğitim ve yerel düzeyde daha fazla kültürel özerklik talep etmektedir. Ancak bu topluluk, aynı zamanda ulusal parlamentodaki temsilcileri aracılığıyla yasa yapım süreçlerine aktif olarak katılmakta, vergi yükümlülüklerini yerine getirmekte ve genel anayasal düzene bağlılığını açıkça ifade etmektedir.
Siyaset bilimi literatürüne göre, bu topluluğun egemen siyasal kültür ile kurduğu ilişki aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde açıklanabilir?
Siyasal toplumsallaşma süreci ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi bu sürecin 'süreklilik' özelliğini en doğru şekilde yansıtmaktadır?
Gabriel Almond ve Sidney Verba'nın karşılaştırmalı siyasetin mihenk taşlarından biri kabul edilen *The Civic Culture* (Sivil Kültür) adlı çalışmalarında; istikrarlı bir demokratik sistemin devamlılığı için önerdikleri ideal siyasal kültür modeli, "saf katılımcı" (pure participant) bir yapıdan ziyade "karışık/hibrit" (mixed) bir karakter sergilemektedir.
Almond ve Verba'ya göre, demokratik bir sistemin hem vatandaşların taleplerine yanıt verebilmesini hem de yönetme kapasitesini (otoriteyi) koruyabilmesini sağlayan bu dengeleyici mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?