Examkin

Soru

Zorluk: OrtaÖnceden İzin (Yasallık) İlkesi

Türkiye'de Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifi'nin mali yılbaşına kadar yürürlüğe konulamaması durumunda başvurulan 'geçici bütçe' uygulaması, bütçe hukukunun aşağıdaki temel ilkelerinden hangisinin sürekliliğini ve işlevselliğini korumayı amaçlayan en temel mekanizmadır?

  1. Önceden İzin (Yasallık) İlkesiCevap
  2. B
    Birlik İlkesi
  3. C
    Genellik İlkesi
  4. D
    Yıllık Olma İlkesi
  5. E
    Açıklık ve Alenilik İlkesi

Cevap

Önceden İzin (Yasallık) İlkesi
Önceden İzin (Yasallık) İlkesi, demokratik devletlerde bütçe hakkının bir gereği olarak, halkın temsilcilerinden oluşan yasama organının yürütmeye harcama ve gelir toplama konusunda yetki vermesini şart koşar. Bütçe kanunu mali yılbaşında yürürlüğe girmezse, yürütme organı 'hukuken yetkisiz' kalır. Geçici bütçe çıkarılması, bu yetki boşluğunu doldurarak yasallık (izin alma) ilkesinin kesintiye uğramamasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Bütçe hakkının ve yasallık ilkesinin temel mantığını analiz etmek
Yürütmenin meclis onayı (izni) olmadan kamu maliyesine müdahale edemeyeceği gerçeğine ulaşılır.
Bütçe hakkı, halkın temsilcileri aracılığıyla yürütmeye verilen bir harcama ve gelir toplama yetkisidir.
2
Bütçenin zamanında çıkmaması durumundaki riskleri değerlendirmek
Eğer yeni bir bütçe yasalaşmazsa, yürütmenin yetkisiz kalacağı (yetki boşluğu) görülür.
Yasallık ilkesine göre izin yoksa mali işlem de yapılamaz.
3
Geçici bütçenin bu boşluğu nasıl doldurduğunu tespit etmek
Geçici bütçe, yürütmeye sınırlı bir süre için 'yeni bir izin' vererek yasallık ilkesinin ihlal edilmesini önler.
Bütçe kanunu olmadan harcama yapmak anayasal bir suç teşkil eder (Anayasa m. 161).

Anahtar Kavram

Bütçe hukukunda 'önceden izin' (yasallık) ilkesi, yürütme organının kamu gelirlerini toplama ve harcama yapma yetkisinin bütçe kanunu aracılığıyla yasama organı tarafından önceden verilmiş olmasına dayanır.
Bu soruyu puanla

Konular

Önceden İzin (Yasallık) İlkesi

Bu konudan daha fazla soru