Refah iktisadı perspektifinden bakıldığında, tam kamusal malların tüketim sürecinde görülen "tüketimde rekabetin olmaması" (non-rivalry) ilkesi, bu malların piyasa mekanizması tarafından etkin bir şekilde fiyatlandırılmasını imkansız kılan teknik bir paradoks yaratmaktadır. Bu paradoksa göre, maldan halihazırda yararlananlar varken ek bir kişinin bu maldan faydalanmasının topluma getireceği marjinal maliyet () sıfır iken, üretimin sürekliliğini sağlamak adına pozitif bir fiyat talep edilmesi kaynak tahsisinde etkinliği bozmaktadır.
Buna göre, tam kamusal mallarda marjinal maliyetin sıfır olmasıyla ilişkili olarak, malın pozitif bir fiyatla piyasaya sürülmesi durumunda ortaya çıkan temel etkinlik sorunu aşağıdakilerden hangisidir?
- Marjinal maliyet sıfır iken pozitif fiyat uygulanması nedeniyle, malın tüketiminden ek fayda sağlayabilecek bireylerin dışlanması sonucunda ortaya çıkan refah kaybıCevap
- BBireylerin bedavacılık eğilimi nedeniyle gerçek tercihlerini gizlemeleri sonucunda malın toplumsal ihtiyacın çok üzerinde üretilmesi ve kaynak israfı
- CFaydadan dışlamanın teknik olarak imkansızlığı nedeniyle, malın sadece belirli bir bedeli ödeyen gruba sunularak kulüp malı niteliği kazanması
- DOrtalama maliyetlerin üretim miktarı arttıkça sürekli düşmesi nedeniyle piyasada doğal monopolün oluşması ve arz miktarının yetersiz kalması
- EMalın bölünemezlik özelliği nedeniyle marjinal sosyal faydanın hesaplanamaması ve devletin üretim kararını siyasal süreçle belirlemek zorunda kalması
Cevap
Marjinal maliyet sıfır iken pozitif fiyat uygulanması nedeniyle, malın tüketiminden ek fayda sağlayabilecek bireylerin dışlanması sonucunda ortaya çıkan refah kaybı
Tam kamusal mallarda tüketimde rekabetin olmaması, halihazırda üretilmiş bir maldan ek bir kişinin yararlanmasının topluma yüklediği maliyetin () sıfır olması sonucunu doğurur. Pareto etkinliğinin sağlanması için malın fiyatı marjinal maliyetine eşit olmalıdır (). Eğer piyasada bu mallar için pozitif bir fiyat () talep edilirse, malın tüketiminden elde edilecek marjinal fayda sıfırdan büyük olsa dahi, bu fayda talep edilen fiyattan küçükse birey tüketimden vazgeçecektir. Bu durum, topluma hiçbir ek yük getirmeyecek bir tüketimin engellenmesi anlamına geldiği için ciddi bir kaynak tahsisi etkinliği sorununa ve refah kaybına yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Fiyatlandırma Paradoksu (Pricing Paradox)
Tahmini Süre:1m 30s