Kamu ekonomisinde devletin vergi dışı gelirleri içerisinde yer alan bağış ve yardımlar, gerçek veya tüzel kişilerin kamu hizmetlerinin finansmanına katkı sağlamak amacıyla devlete yaptıkları karşılıksız transferlerdir. Buna göre, bağış ve yardımların hukuki ve iktisadi mahiyeti dikkate alındığında, bu geliri 'harç' ve 'parafiskal gelirler'den ayıran en temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
- Devletin egemenlik gücüne dayalı bir zorlama (cebir) unsurunun bulunmamasıCevap
- BÖdemenin karşılığında doğrudan ve özel bir hizmetin sunulması
- CSadece sosyal güvenlik kurumları veya meslek kuruluşları tarafından tahsil edilmesi
- DGelirin miktarının ve ödeme zamanının kanunla kesin olarak önceden tayin edilmiş olması
- EBayındırlık hizmetleri sonucunda özel kişilerin mal varlığında meydana gelen artış nedeniyle alınması
Cevap
Bağış ve yardımları harç ve parafiskal gelirlerden ayıran en temel fark, bu gelirlerin devletin egemenlik gücüne dayalı bir zorlama (cebir) unsuru içermemesi ve tamamen iradi (gönüllü) nitelikte olmasıdır.
Kamu maliyesi literatüründe gelirler cebri (zorunlu) ve iradi (gönüllü) olarak ikiye ayrılır. Vergi, harç, resim, şerefiye ve parafiskal gelirler, devletin egemenlik gücüne dayalı olarak ve kanun zoruyla tahsil edilen cebri/yarı cebri gelirlerdir. Oysa bağış ve yardımlar, kişilerin kendi hür iradeleriyle, herhangi bir zorlama olmaksızın kamu hizmetlerine sundukları mali katkılardır. Bu nedenle bağış ve yardımları diğerlerinden ayıran en belirgin fark, bünyesinde cebir (zorlama) unsuru barındırmamasıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kamu gelirlerinin cebri (zorunlu) ve iradi (gönüllü) ayrımı
Daha Fazla Pratik
Bağış ve yardımların 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu uyarınca bütçeye kaydedilme usullerini (şartlı/şartsız bağış ayrımı) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s