Soru

Zorluk: ZorBorçlanan Kurumun Niteliğine Göre Kamu Borçları

Borçlanan kurumun niteliğine göre yapılan sınıflandırmada, borçlunun hukuki statüsü ve borcun hangi bütçe türü üzerinden itfa edileceği, borcun 'dar' veya 'geniş' anlamda tanımlanmasını belirleyen temel unsurdur. 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; aşağıdakilerden hangisi maliye literatüründe 'geniş anlamda kamu borcu' tanımı içerisinde yer almasına rağmen, hazine tarafından doğrudan üstlenilen 'merkezi yönetim borç stoku' (dar anlamda devlet borcu) kapsamı dışında kalmaktadır?

  1. A
    Millî Eğitim Bakanlığına bağlı birimlerin okul inşaatları için kullandığı proje kredileri
  2. B
    Karayolları Genel Müdürlüğünün (KGM) yol yapım çalışmaları için finansman kuruluşlarından sağladığı borçlar
  3. C
    Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun (BDDK) bilişim altyapısını yenilemek amacıyla üstlendiği borç yükümlülükleri
  4. Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) Genel Müdürlüğünün üretim kapasitesini artırmak amacıyla kullandığı ticari kredilerCevap
  5. E
    Türk Tarih Kurumunun (TTK) arşivleme projeleri için üstlendiği uzun vadeli borçlanmalar

Cevap

Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) Genel Müdürlüğünün üretim kapasitesini artırmak amacıyla kullandığı ticari krediler
Maliye literatüründe 'dar anlamda devlet borcu' kavramı, merkezi yönetim kapsamındaki genel bütçeli idareler, özel bütçeli idareler ve düzenleyici/denetleyici kurumların borçlarını ifade eder. Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) ise ayrı bir tüzel kişiliğe ve bütçeye sahip olduklarından, borçlarından öncelikle kendi varlıklarıyla sorumludurlar. Bu nedenle Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) gibi bir KİT'in borçları, 'geniş anlamda kamu borcu' içerisinde yer alsa da hazinenin doğrudan yükümlülüğündeki 'merkezi yönetim borç stoku' dışında tutulur.

Adım Adım Çözüm

1
Kapsam ayrımını tanımla
Dar anlamda devlet borcu = Merkezi Yönetim; Geniş anlamda kamu borcu = Tüm kamu kesimi (Merkezi + Mahalli + KİT + SGK).
Maliye literatüründeki kurumsal sınıflandırma mantığını kurmak.
2
Seçeneklerdeki kurumların bütçe statülerini 5018 sayılı Kanun'a göre analiz et
Bakanlık (Genel Bütçe), KGM ve TTK (Özel Bütçe), BDDK (Düzenleyici/Denetleyici) kurumları Merkezi Yönetim kapsamındadır.
4749 sayılı Kanun uyarınca merkezi yönetim borç stokunun sınırlarını belirlemek.
3
KİT statüsündeki kurumu tespit et
Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ), bir Kamu İktisadi Teşebbüsüdür (İDT) ve merkezi yönetim bütçesi dışındadır.
Devletin doğrudan borçlusu olmadığı ancak kamu kesiminin bir parçası olduğu kurumu bulmak.

Anahtar Kavram

Borçlanan Kurumun Niteliğine Göre Kamu Borçları Sınıflandırması

Daha Fazla Pratik

5018 sayılı Kanun'un eki cetvelleri (I, II, III ve IV sayılı cetveller) ile bu idarelerin borç yönetimindeki konumlarını tekrar inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla