Soru

Zorluk: OrtaMali Güce Göre Vergilendirme (Ödeme Gücü) İlkesi

Mali güce göre vergilendirme ilkesi kapsamında ödeme gücünün saptanmasında 'subjektif' (kişisel) yaklaşımın benimsenmesi durumunda, aşağıdakilerden hangisi bu doğrultuda bir uygulama olarak kabul edilir?

  1. A
    Vergi yükünün mükellefler arasında kamu hizmetlerinden yararlanma oranına göre dağıtılması
  2. Vergi mükellefinin medeni durumu ve bakmakla yükümlü olduğu kişi sayısının vergi yükü belirlenirken dikkate alınmasıCevap
  3. C
    Tüketim harcamaları üzerinden alınan dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payının artırılması
  4. D
    Verginin, mükellefin kişisel durumuna bakılmaksızın sadece elde edilen gelirin nominal büyüklüğüne göre hesaplanması
  5. E
    Kamu giderlerini karşılamak amacıyla her vatandaştan gelirinden bağımsız olarak eşit miktarda maktu vergi alınması

Cevap

Vergi mükellefinin medeni durumu ve bakmakla yükümlü olduğu kişi sayısının vergi yükü belirlenirken dikkate alınması
Mali güce göre vergilendirme ilkesi, 1982 Anayasası'nın 73. maddesinde yer alan 'vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımı' hedefinin temel aracıdır. Bu ilke kapsamında ödeme gücü saptanırken sadece gelirin miktarı gibi 'objektif' ölçütlere değil, mükellefin yaşam standardını etkileyen 'subjektif' (medeni durum, çocuk sayısı, sağlık giderleri vb.) unsurlara da bakılması gerekir. Mükellefin ailesine bakmak için harcadığı zorunlu kısımların vergi dışı bırakılması veya daha az vergilendirilmesi, gerçek ödeme gücünün tespitini sağlayarak dikey adalete hizmet eder.

Adım Adım Çözüm

1
Mali güç ilkesinin boyutlarını analiz et.
Mali güç ilkesi; objektif (gelir, servet, harcama) ve subjektif (kişisel durumlar) olmak üzere iki boyutta ele alınır.
Ödeme gücünün tam olarak saptanabilmesi için sadece elde edilen gelire değil, o geliri elde edenin kişisel yükümlülüklerine de bakılması gerekir.
2
Subjektif yaklaşımın araçlarını belirle.
En az geçim indirimi, medeni durum ve ailevi yükümlülüklerin (çocuk sayısı vb.) matrahtan indirilmesi bu yaklaşımın temel araçlarıdır.
Aynı geliri elde eden iki kişiden birinin bakmakla yükümlü olduğu geniş bir ailesi varsa, bu kişinin gerçek ödeme gücü diğerinden daha düşüktür.

Anahtar Kavram

Mali Güce Göre Vergilendirmede Subjektiflik
Bu soruyu puanla