Soru

Zorluk: Çok zorVergi Suçlarında İştirak

Mükellef (K)'nin, vergi matrahını kasten düşük göstermek amacıyla 'muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge' düzenlediği ve bu fiilin işlenmesinde kendisine yardım eden (L)'nin, yapılan inceleme sonucunda herhangi bir maddi menfaat sağlamadığı ancak fiilin işlenişine fikir birliği içerisinde katıldığı tespit edilmiştir.

Buna göre, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca iştirakçi (L) hakkında uygulanacak yaptırımlar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Vergi ziyaı cezası asıl mükellef ile aynı oranda (33 kat) kesilir ve hürriyeti bağlayıcı cezada herhangi bir indirim yapılmaz.
  2. B
    Maddi menfaat sağlamadığı için hakkında vergi ziyaı cezası kesilmez, sadece hapis cezası yarı oranında indirilerek uygulanır.
  3. Vergi ziyaı cezası bir kat olarak kesilir ve maddi menfaat sağlamadığı için hürriyeti bağlayıcı ceza yarı oranında indirilerek hükmolunur.Cevap
  4. D
    Vergi ziyaı cezası bir kat olarak kesilir; ancak iştirakçilere hapis cezası verilmesi Türk Ceza Kanunu'ndaki 'şahsilik' ilkesi gereği mümkün değildir.
  5. E
    Vergi ziyaı cezası yarım kat olarak kesilir ve hapis cezası Türk Ceza Kanunu'ndaki genel indirim oranlarına (1/41/4) göre belirlenir.

Cevap

Vergi ziyaı cezasının bir kat olarak uygulanması ve hürriyeti bağlayıcı cezanın maddi menfaat gözetilmediği için yarı oranında indirilmesi.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 344344. maddesi uyarınca, kaçakçılık suçlarına iştirak edenlere vergi ziyaı cezası bir kat olarak uygulanır. Aynı kanunun 360360. maddesine göre ise, bu suçların işlenişine iştirak edenlerden maddi bir menfaat gözetmediği anlaşılanların hapis cezası yarı oranında indirilir. Senaryoda iştirakçinin maddi menfaat sağlamadığı belirtildiğinden, her iki kanun hükmü birleştiğinde vergi ziyaı cezasının bir kat olması ve hapis cezasının yarı oranında indirilmesi hukuki sonuçtur.

Adım Adım Çözüm

1
Fiilin hukuki mahiyetini belirleme
Muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleme, VUK 359359 kapsamında bir kaçakçılık suçudur.
İştirak hükümlerinin uygulanması için öncelikle fiilin kaçakçılık kapsamında olması gerekir.
2
İdari para cezası (Vergi Ziyaı) oranını saptama
Asıl fail için 33 kat olan vergi ziyaı cezası, iştirakçi için 11 kat olarak belirlenir.
VUK 344/2344/2 maddesi, kaçakçılık fiillerine iştirak edenlere cezanın bir kat uygulanacağını emreder.
3
Hürriyeti bağlayıcı ceza (Hapis) durumunu değerlendirme
İştirakçi (L) hapis cezasına muhataptır ancak maddi menfaat sağlamadığı için indirim hakkı doğar.
VUK 360360 maddesi hapis cezasında indirim için maddi menfaat yokluğunu şart koşar.
4
İndirim oranını uygulama
Hapis cezası 1/21/2 (yarı) oranında indirilir.
Kanun koyucu menfaatsiz iştirakçiler için özel bir indirim oranı belirlemiştir.

Anahtar Kavram

VUK 344 ve 360 Maddeleri Arasındaki Yaptırım Ayrımı

Daha Fazla Pratik

VUK 359 kapsamındaki 'etkin pişmanlık' hükümlerinin iştirakçiler üzerindeki etkisini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla