Soru

Zorluk: ZorMali Güce Göre Vergilendirme (Ödeme Gücü) İlkesi

Gelirin azalan marjinal faydası kuramı üzerine inşa edilen mali güç yaklaşımları, vergi adaletinin sağlanmasında dikey adaletin nasıl tesis edileceğini tartışır. Bu bağlamda, toplumda vergi nedeniyle ortaya çıkan 'toplam fayda kaybını en düşük düzeye indirmeyi' hedefleyen ve yükümlülerin vergi ödedikten sonra sahip oldukları son birim gelirin sağladığı tatmin düzeyinin (marjinal faydasının) eşitlenmesi gerektiğini savunan görüş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Eşit mutlak fedakarlık
  2. B
    Eşit oransal fedakarlık
  3. Eşit marjinal fedakarlıkCevap
  4. D
    Hizmetten faydalanma ilkesi
  5. E
    Yatay adalet ilkesi

Cevap

Eşit marjinal fedakarlık (En az toplam fedakarlık) görüşü, vergi sonrası marjinal faydaları eşitleyerek toplumsal refah kaybını minimize eder.
Doğru yanıt olan eşit marjinal fedakarlık (en az toplam fedakarlık) yaklaşımı, mali güce göre vergilendirmede dikey adaleti en ileri düzeye taşıyan görüştür. Bu yaklaşıma göre, gelir arttıkça marjinal fayda azaldığı için, toplam toplumsal fayda kaybını minimize etmenin yolu, vergi sonrası her yükümlünün elinde kalan son birim gelirin marjinal faydasının birbirine eşitlenmesinden geçer. Bu durum, yüksek gelirli yükümlülerin çok daha dik bir artan oranlı tarifeyle vergilendirilmesini zorunlu kılar.

Adım Adım Çözüm

1
Gelirin azalan marjinal faydası varsayımını analiz edin.
Gelir arttıkça, kazanılan son birim paranın bireye sağladığı tatmin (marjinal fayda) azalır.
Fedakarlık teorilerinin temel dayanağı, yüksek gelirli birinin ödediği bir birim verginin, düşük gelirli birine göre daha az 'acı' (fayda kaybı) vermesidir.
2
Toplumda toplam fedakarlığı minimize etme hedefini değerlendirin.
Toplam fedakarlığın en düşük olması için, vergi yükünün geliri en yüksek olandan başlanarak dağıtılması gerekir.
Toplumsal refahı korumak adına, marjinal faydası en düşük olan (zengin) birimlerden daha fazla vergi alınması, toplam fayda kaybını en aza indirir.
3
Vergi sonrası durumu karşılaştırın.
Eşit marjinal fedakarlık ilkesinde, vergi ödendikten sonra her mükellefin elinde kalan son liranın sağladığı fayda (marjinal fayda) birbirine eşitlenir.
Bu durum, dikey adaletin en keskin (en yüksek artan oranlılık gerektiren) biçimidir ve 'en az toplam fedakarlık' sonucuna ulaştırır.

Anahtar Kavram

Eşit Marjinal Fedakarlık (Minimum Total Sacrifice)
Bu soruyu puanla