Refah ekonomisinin birinci temel teoremi, Adam Smith’in "görünmez el" düşüncesinin modern iktisat teorisindeki karşılığı olarak kabul edilir. Bu teorem, bireylerin kendi çıkarlarını maksimize etme çabalarının toplumsal açıdan etkin bir sonuç doğurup doğurmayacağını belirli varsayımlar altında inceler. Buna göre, Refah Ekonomisinin Birinci Temel Teoremi’nin kapsamı, varsayımları ve sonuçlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Tam rekabetçi bir piyasa dengesinin Pareto etkin bir kaynak tahsisi sağladığını ispatlar; ancak ulaşılan bu sonucun toplumsal adalet veya arzu edilebilirlik kriterlerini karşıladığına dair bir garanti sunmaz.Cevap
- BToplum tarafından arzu edilen herhangi bir Pareto etkin dağılımın, uygun bir başlangıç zenginlik dağılımı yapıldığında tam rekabetçi piyasa mekanizması üzerinden elde edilebileceğini öngörür.
- CDışsallıkların veya tam kamusal malların var olduğu piyasalarda, fiyat mekanizmasının merkezi bir otoriteye ihtiyaç duymadan kaynakları otomatik olarak Pareto optimal düzeye ulaştıracağını savunur.
- DPareto optimal bir dağılıma ulaşılabilmesi için üretim faktörlerinin mülkiyetinin kamuda olması gerektiğini ve fiyatların merkezi bir planlama birimi tarafından belirlenmesi gerektiğini savunan normatif bir ilkedir.
- ESadece tüketimde marjinal ikame oranlarının birbirine eşitlenmesinin, genel denge analizi çerçevesinde ekonominin bütününde Pareto optimal bir sonuca ulaşmak için yeterli olduğunu ileri sürer.
Cevap
Tam rekabetçi bir piyasa dengesinin Pareto etkin bir kaynak tahsisi sağladığını ispatlayan ancak bu sonucun toplumsal adalet veya arzu edilebilirlik kriterlerini karşıladığına dair bir garanti sunmayan ifade doğrudur.
Refah Ekonomisinin Birinci Temel Teoremi, merkezi olmayan bir piyasa mekanizmasının (fiyat sinyalleri yoluyla) kaynakları Pareto etkin bir şekilde dağıtabileceğini gösterir. Ancak bu teorem tamamen pozitif bir analiz sunar ve ulaşılan dengenin toplumun adalet anlayışına uygun olup olmadığını (normatif yargı) sorgulamaz. Bir denge noktası Pareto etkin olsa bile, gelir dağılımı son derece adaletsiz olabilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Refah Ekonomisinin Birinci Temel Teoremi ve Etkinlik-Adalet Ayrımı
Daha Fazla Pratik
Refah ekonomisinin ikinci temel teoreminin neden toplumsal adalet ve başlangıç zenginlik dağılımı (lump-sum transfers) ile ilişkilendirildiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s