Examkin

Soru

Zorluk: ZorKamu Tercihi Teorisi, Anayasal İktisat ve Maliye Politikası

Kamu Tercihi Teorisi, demokratik karar alma süreçlerinin ve oylama kurallarının maliye politikası üzerindeki etkilerini analiz eder.

Bu bağlamda, Ortanca (Medyan) Seçmen Teoremi'nin maliye politikasına uyarlanmış yaklaşımlarına (örneğin Meltzer-Richard Modeli) göre; bir ülkede gelir dağılımı eşitsizliği arttığında (toplumun ortalama gelir seviyesinin, ortanca seçmenin gelir seviyesinden giderek daha yüksek hale gelmesi durumunda), çoğunluk kuralına dayalı demokratik sistemin maliye politikası kararlarına yansıması hakkında aşağıdakilerden hangisi öngörülür?

  1. A
    Ortalama geliri artırma hedefi ön plana çıkacak ve vergi hasılatını artırmak için arz yönlü iktisat yaklaşımına uygun olarak marjinal vergi oranları düşürülecektir.
  2. B
    Ortanca seçmenin vergi yükünden kaçınma güdüsü ağır basacak ve kamu harcamalarının finansmanında, alt gelir gruplarını korumak amacıyla dolaylı vergilere ağırlık verilecektir.
  3. C
    Eşitsizlik artışı siyasal katılımı düşürecek ve maliye politikası, gelir dağılımını düzeltmekten ziyade piyasa başarısızlıklarını gidermeye yönelik tahsis edici (kaynak ayırıcı) fonksiyonla sınırlandırılacaktır.
  4. Ortanca seçmen, kendi refahını maksimize etmek amacıyla daha yüksek vergi oranları ve daha fazla yeniden dağıtıcı kamu harcaması talep edecek, bu da devletin ekonomik hacminin büyümesine yol açacaktır.Cevap
  5. E
    Siyasetçiler vergi artışının siyasi maliyetinden kaçınmak için iç borçlanmaya yönelecek ve devlet tahvilleri aracılığıyla gelirin yoksul kesimlere transferini sağlayacaktır.

Cevap

Doğru cevap, ortanca seçmenin kendi refahını maksimize etmek için yüksek vergi oranları ve yeniden dağıtıcı harcamalar talep ederek devletin büyümesine yol açacağını belirten ifadedir.
Ortanca (medyan) seçmen teoremine göre, gelir dağılımının sağa çarpık olduğu (ortalama gelirin ortanca gelirden yüksek olduğu) bir toplumda, ortanca seçmen nispeten daha yoksul konumdadır. Kamu Tercihi Teorisi'nin rasyonellik varsayımı gereği, kendi net faydasını maksimize etmeye çalışan ortanca seçmen, yüksek gelir gruplarından artan oranlı vergi alınarak kendisine transfer harcaması (yeniden dağıtıcı harcama) yapılması yönünde oy kullanır. Eşitsizlik arttıkça, ortanca seçmenin yeniden dağıtım talebi şiddetlenir. Siyasetçiler de oy maksimizasyonu güdüsüyle bu talebe yanıt verir; vergi oranları ve sosyal transferler yükselir, dolayısıyla kamu kesimi (devletin ekonomideki hacmi) yapısal olarak büyür.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu Tercihi Teorisi'nde ortanca seçmen teoreminin temel varsayımını belirle.
Ortanca seçmen ve siyasetçiler rasyoneldir; seçmen net faydasını, siyasetçi ise oyunu maksimize eder.
Teori, maliye politikası kararlarının kamu yararı motivasyonuyla değil, siyasal karar alıcıların ve seçmenlerin metodolojik bireyselcilik çerçevesindeki kişisel çıkar maksimizasyonuyla şekillendiğini savunur.
2
Gelir dağılımı eşitsizliğinin (ortalama gelir > ortanca gelir) ortanca seçmenin tercihine etkisini analiz et.
Ortanca seçmenin geliri ortalama gelirin altında kaldığında, zenginlerden alınan vergilerle finanse edilen sosyal transferlerden elde edeceği fayda, kendi ödeyeceği vergiden fazla olur.
Eşitsizlik arttıkça, bütçe aracılığıyla yapılan yeniden dağıtımdan ortanca seçmenin elde edeceği net kazanç (transfer eksi vergi) matematiksel olarak artar.
3
Seçmen davranışının maliye politikasına ve kamu kesimi büyüklüğüne yansımasını değerlendir.
Ortanca seçmen yüksek vergi ve yüksek sosyal harcama talep eder, siyasetçiler de iktidara gelmek için bu talebe uygun maliye politikaları uygular; sonuçta devlet büyür.
Çoğunluk kuralına dayalı demokrasilerde maliye politikasının yönünü ortanca seçmenin tercihleri belirler (Meltzer-Richard hipotezi).

Anahtar Kavram

Ortanca Seçmen Teoremi ve Maliye Politikası
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Tercihi Teorisi, Anayasal İktisat ve Maliye Politikası

Bu konudan daha fazla soru