Soru

Zorluk: Çok zorVergi Suçlarında İştirak

213213 sayılı Vergi Usul Kanunu (VUKVUK) kapsamında "muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleme" suçunu işleyen mükellef (M) ile bu fiilin işlenişine herhangi bir maddi menfaat gözetmeksizin iştirak eden mali müşavir (D) arasındaki ceza sorumluluğu ilişkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Mali müşavir (D) hakkında, maddi menfaat gözetmediği için VUKVUK 359359. maddesindeki hapis cezası yarısı oranında indirilir; ancak vergi ziyaı cezası asıl faille aynı oranda (33 kat) kesilir.
  2. B
    Maddi menfaat gözetilmediği durumlarda hapis cezası dörtte üç oranında indirilirken, vergi ziyaı cezası için iştirak hükümlerine göre herhangi bir indirim öngörülmemiştir.
  3. VUKVUK m. 360360 uyarınca hapis cezası yarısı oranında indirilir ve VUKVUK m. 344344 uyarınca kesilecek vergi ziyaı cezası, asıl fail için öngörülen üç katlık oran yerine tek kat olarak uygulanır.Cevap
  4. D
    İştirakçinin maddi menfaat elde etmemesi durumunda hapis cezası tamamen ortadan kalkar, iştirakçiye yalnızca fiile uygun düşen usulsüzlük cezası kesilir.
  5. E
    Türk Ceza Kanunu'nun genel hükümleri gereği iştirakçiye asıl faille aynı ceza verilir; VUKVUK’daki özel indirim hükümleri sadece "azmettiriciler" için geçerlidir.

Cevap

Hapis cezasının yarısı oranında indirilmesi ve vergi ziyaı cezasının tek kat olarak uygulanması
Doğru seçenek, iştirakçinin hem hapis cezası hem de vergi ziyaı cezası yönünden hukuki durumunu tam olarak açıklar. VUKVUK 360360 uyarınca maddi menfaat gözetmeyen iştirakçinin hapis cezası yarısı oranında indirilir. Aynı zamanda VUKVUK 344344 uyarınca, asıl failin kaçakçılık suçundan dolayı 33 kat vergi ziyaı cezası aldığı bir durumda, iştirakçiye ceza tek kat (11 kat) olarak uygulanır.

Adım Adım Çözüm

1
Suçun niteliğinin ve iştirakçinin durumunun belirlenmesi.
Fiilin VUKVUK 359359 kapsamında bir kaçakçılık suçu olduğu ve iştirakçinin maddi menfaat sağlamadığı tespit edilir.
Yaptırımların belirlenmesi için öncelikle fiilin hapis cezası gerektiren bir suç olup olmadığı ve iştirakçinin motivasyonu kritiktir.
2
Hapis cezası oranının VUKVUK 360360 çerçevesinde değerlendirilmesi.
Hükmolunacak hapis cezasında yarı oranında (1/21/2) indirime gidilir.
VUKVUK 360360. maddeye göre, kaçakçılık suçlarına iştirak edenlerden maddi menfaat gözetmeyenler için hapis cezası yarısı oranında indirilir.
3
Vergi ziyaı cezası oranının VUKVUK 344344 çerçevesinde belirlenmesi.
İştirakçiye vergi ziyaı cezası tek kat (11 kat) olarak kesilir.
VUKVUK 344344. maddesi uyarınca, kaçakçılık fiillerine iştirak edenlere kesilecek vergi ziyaı cezası, asıl fail için uygulanan üç katlık ceza yerine tek kat olarak uygulanır.

Anahtar Kavram

Vergi suçlarında iştirak halinde hapis ve vergi ziyaı cezalarının farklı indirim rejimlerine tabi olması
Bu soruyu puanla