Soru

Zorluk: OrtaEksik Rekabet, Monopoller ve Doğal Tekeller

Ölçek ekonomilerinin piyasa talebinin tamamını kapsayacak kadar geniş bir aralıkta geçerli olduğu bir doğal tekel piyasasında, devletin sosyal etkinliği (tahsis etkinliğini) sağlamak amacıyla firmayı marjinal maliyet fiyatlandırması (P=MCP = MC) kuralına tabi tutmasının temel mali sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Firma işletme zararı ile karşılaşır; çünkü bu üretim düzeyinde marjinal maliyet, ortalama maliyetin altındadır (MC<ACMC < AC).Cevap
  2. B
    Firma aşırı kâr elde eder; çünkü sunulan malın tam kamusal mal özelliği taşıması nedeniyle tüketimde rekabet ve mahrum bırakma maliyeti yoktur.
  3. C
    Firma normal kâr (başabaş noktası) düzeyinde çalışır; çünkü marjinal maliyet fiyatlandırması ortalama maliyetlerin karşılanmasını garanti eder.
  4. D
    Devletin gelir dağılımı fonksiyonu gereği firma kârı topluma aktarılır ve piyasada tam rekabet fiyatı kendiliğinden oluşur.
  5. E
    Firma üretim miktarını kısıtlayarak marjinal hasılatın marjinal maliyete eşit olduğu (MR=MCMR = MC) noktada dengeye gelir ve sosyal refahı maksimize eder.

Cevap

Doğal tekel durumunda firma işletme zararı ile karşılaşır çünkü ölçek ekonomileri nedeniyle marjinal maliyet ortalama maliyetin altındadır (MC<ACMC < AC).
Doğal tekel piyasalarında ölçek ekonomileri üretimin her aşamasında etkindir. Bu durum, ortalama maliyet (ACAC) eğrisinin sürekli aşağı doğru eğimli olması ve marjinal maliyet (MCMC) eğrisinin de her zaman ACAC'nin altında kalması anlamına gelir. Devlet sosyal etkinliği sağlamak için fiyatı marjinal maliyete eşitlediğinde (P=MCP = MC), fiyat otomatik olarak ortalama maliyetin altında kalır (P<ACP < AC). Bu da firmanın her birim satıştan zarar etmesine yol açar ve bu zararın sübvansiyonlarla veya iki kısımlı tarifelerle karşılanması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Doğal tekelin maliyet yapısının analiz edilmesi
Doğal tekellerde ölçek ekonomileri nedeniyle ortalama maliyet (ACAC) eğrisi geniş bir üretim aralığında sürekli azalmaktadır.
Azalan maliyetli endüstrilerde bir birim ek üretimin maliyeti (MCMC), o ana kadarki birim başına düşen ortalama maliyetten (ACAC) daha düşüktür.
2
Sosyal etkinlik (tahsis etkinliği) kuralının uygulanması
Sosyal etkinlik için fiyatın marjinal maliyete eşit olması (P=MCP = MC) gerekir.
Bu noktada tüketicinin ödemeye razı olduğu bedel (fayda), üretimin topluma maliyetine eşitlenerek toplumsal refah maksimize edilir.
3
Fiyat ve ortalama maliyet ilişkisinin kurulması
Doğal tekelde MC<ACMC < AC olduğu için, P=MCP = MC kuralı uygulandığında P<ACP < AC durumu ortaya çıkar.
Satış fiyatı birim başı maliyetin altında kaldığında firmanın toplam hasılatı toplam maliyetini karşılayamaz ve zarar oluşur.

Anahtar Kavram

Doğal Tekelde Marjinal Maliyet Fiyatlandırması ve Zarar Problemi

Daha Fazla Pratik

Doğal tekelin zarar etmeden denetlenebilmesi için önerilen 'Ortalama Maliyet Fiyatlandırması' (P=ACP = AC) yönteminin sonuçlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla