Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorVergi Affı

Türk Vergi Hukuku'nda vergi borcunu sona erdiren olağanüstü bir yol olan 'vergi affı' kurumunun anayasal dayanakları, yasama süreci ve hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Vergi aslının bir kısmından veya tamamından vazgeçilmesini öngören düzenlemeler, niteliği itibarıyla Anayasa'nın 8787. maddesi kapsamında 'özel af' sayıldığından, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beşte üç (3/53/5) çoğunluğu ile kabul edilmelidir.Cevap
  2. B
    Vergi ziyaı cezaları gibi vergi aslına bağlı cezalar af kapsamına alınabilirken; usulsüzlük cezaları, idari nitelikteki yaptırımlar oldukları için Anayasa'nın suç ve cezaların şahsiliği ilkesi gereği af düzenlemelerinin dışında tutulmak zorundadır.
  3. C
    Anayasa'nın 169169. maddesinde düzenlenen orman suçlarına ilişkin af yasağı yalnızca hürriyeti bağlayıcı cezaları kapsadığından, bu suçlardan kaynaklanan vergi ve benzeri mali yükümlülükler basit çoğunlukla çıkarılacak bir kanunla terkin edilebilir.
  4. D
    Vergi affı kanunları 'kamu düzeni' düşüncesiyle çıkarıldığı için, kanun yürürlüğe girmeden önce hataen veya ihtirazi kayıtla ödenmiş olan vergilerin mükellefe iadesi hukuken zorunlu bir sonuçtur.
  5. E
    Vergi affından yararlanmak için açılmış davalardan vazgeçilmesi şartı, mükellefin hak arama hürriyetini engellediği için Anayasa Mahkemesi tarafından kural olarak ölçüsüzlük gerekçesiyle iptal edilmektedir.

Cevap

Vergi aslının silinmesini öngören düzenlemelerin Anayasa'nın 8787. maddesi uyarınca beşte üç (3/53/5) nitelikli çoğunlukla kabul edilmesi gerektiği ifadesi doğrudur.
Vergi aslından vazgeçilmesi durumu, devletin kesinleşmiş veya henüz tahakkuk etmemiş bir mali alacağından feragat etmesi anlamına gelir. Anayasa Mahkemesi, bu durumu Anayasa'nın 8787. maddesi kapsamındaki 'özel af' tanımı içinde değerlendirerek, yasalaşma sürecinde üye tamsayısının beşte üç (3/53/5) çoğunluğunun aranmasını zorunlu kılmıştır. Bu durum, vergi borcunu sona erdiren diğer olağan yollardan (ödeme, zamanaşımı vb.) ayrılan en temel anayasal farktır.

Adım Adım Çözüm

1
Vergi affının hukuki niteliğini belirle.
Vergi affı, vergi alacağının yasama organı tarafından tek taraflı olarak terkin edilmesidir.
Vergi aslının silinmesi, vergi kanunlarında değişiklik yapılması değil, bir af tasarrufu niteliğindedir.
2
Anayasal çoğunluk şartını kontrol et.
Anayasa'nın 8787. maddesine göre genel ve özel af kanunları TBMM üye tamsayısının beşte üç (3/53/5) çoğunluğu (360360 milletvekili) ile kabul edilir.
Anayasa Mahkemesi, vergi aslının silinmesini mülkiyet hakkını ilgilendiren bir 'özel af' olarak kabul etmektedir.
3
Anayasal istisnaları (Orman Suçları) değerlendir.
Anayasa 169169. madde uyarınca orman suçları hiçbir şekilde af kapsamına alınamaz.
Ormanların korunması amacıyla getirilen bu yasak, mali yükümlülükleri de kapsayan mutlak bir yasaktır.
4
İade ve dava süreçlerini incele.
Af kanunları iade hakkı tanımaz ve davadan feragat şartı içerir.
Af, devletin alacağından vazgeçtiği istisnai bir durumdur; bu nedenle daha önce hazineye girmiş tutarların iadesi öngörülmez.

Anahtar Kavram

Vergi Affının Anayasal Rejimi ve Nitelikli Çoğunluk Şartı

Daha Fazla Pratik

Vergi affı ile 'yeniden yapılandırma' (restructuring) arasındaki farkları, özellikle vergi aslına dokunulup dokunulmaması bağlamında araştırınız.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Vergi Affı

Bu konudan daha fazla soru