Soru

Zorluk: OrtaBorçlanma Politikası

Makroekonomik dengesizliklerden biri olan aşırı fiyat artışlarının (talep enflasyonu) yaşandığı bir dönemde, karar alıcı birimler kamu açıklarını kapatmak amacıyla borçlanma stratejisinde değişikliğe gitmiştir. Bu yeni stratejide, emisyon hacmini genişletecek veya kaydi para yaratımına yol açacak kaynaklar yerine, doğrudan banka dışı özel kesimi (bireyleri ve sektörel kurumsal yatırımcıları) hedefleyen uzun vadeli devlet iç borçlanma senetleri satışına ağırlık verilmiştir.

Uygulanan bu borç yönetim politikasının asıl makroekonomik gerekçesi aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

  1. A
    Borçlanmanın parasallaşması (monetizasyon) sürecini hızlandırarak, artan para arzı sayesinde hazinenin faiz yükünü asgari seviyeye indirmek
  2. Tüketime veya spekülatif yatırımlara yönelebilecek özel kesim fonlarını piyasadan emerek, toplam talep üzerindeki enflasyonist baskıyı hafifletmekCevap
  3. C
    Piyasada dışlama (crowding-out) etkisini sınırlandırmak suretiyle, özel sektör yatırımları için geçerli olan kredi faiz oranlarını düşürmek
  4. D
    Ticari bankaların rezervlerini ve kaydi para yaratma kapasitelerini artırarak, ekonomideki potansiyel likidite daralmasını önlemek
  5. E
    İç borçlanma senetlerinin faiz getirisi yoluyla toplumdaki gelir farklılıklarını azaltıp, gelir dağılımında daha adil bir yapı tesis etmek

Cevap

Doğru cevap, özel kesim fonlarının piyasadan emilerek toplam talep üzerindeki enflasyonist baskının hafifletilmesi gerektiğini belirten seçenektir.
Enflasyonist dönemlerde maliye politikasının temel amacı toplam talebi daraltmaktır. Devletin finansman ihtiyacını Merkez Bankası'ndan (emisyon/monetizasyon) veya ticari bankalardan (kaydi para yaratımı) karşılaması para arzını artırarak enflasyonu besler. Buna karşılık, banka dışı özel kesimden (bireyler ve kurumlar) uzun vadeli borçlanılması, bu kesimlerin harcamaya veya spekülatif yatırımlara yönlendirebilecekleri fonların devlet tarafından çekilmesi (emilmesi) anlamına gelir. Bu işlem piyasadaki satın alma gücünü daraltarak talep enflasyonu baskısını hafifletir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen makroekonomik sorunu (enflasyon) ve uygulanan maliye politikası aracını (banka dışı kesimden uzun vadeli borçlanma) tespit et.
Sorun aşırı talep enflasyonu; çözüm aracı ise piyasadan uzun vadeli borçlanmadır.
Uygulanan politikanın hangi makroekonomik etkiyi yaratacağını belirlemek için mevcut durumun ve seçilen yöntemin özelliklerinin bilinmesi gerekir.
2
Banka dışı kesimden (halktan) uzun vadeli borçlanmanın ekonomik etkilerini analiz et.
Halktan uzun vadeli borçlanmak, bireylerin tüketim veya yatırım için kullanacakları parayı devlete aktarmaları anlamına gelir. Piyasada para miktarı (likidite) azalır.
Borçlanmanın kaynağı, ekonomideki para arzı ve toplam talep üzerindeki nihai etkiyi doğrudan belirler.
3
Bulunan sonucu enflasyonla mücadele hedefiyle eşleştir.
Likiditenin azalması toplam talebi kısar. Toplam talebin kısılması, fiyatlar genel düzeyindeki artış (enflasyon) baskısını kırar.
Enflasyonla mücadelede temel yaklaşım, efektif talebin daraltılarak fiyat istikrarının sağlanmasıdır.

Anahtar Kavram

Enflasyonla Mücadelede Borçlanma Politikası
Bu soruyu puanla