Soru

Zorluk: Zorİşlevsel (Fonksiyonel) Sınıflandırma

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu uyarınca uygulanan Analitik Bütçe Sisteminde işlevsel (fonksiyonel) sınıflandırma, devlet faaliyetlerinin türünü göstermek ve harcamaların hangi amaçla yapıldığını uluslararası standartlara (COFOG) uygun şekilde raporlamak için kullanılır. Bu sınıflandırmada asıl olan, harcamayı yapan idarenin hukuki veya teşkilat yapısından ziyade, harcamanın yöneldiği nihai hizmetin niteliğidir.

Buna göre, aşağıdaki kamu harcaması örneklerinden hangisinde, işlemin kaydedileceği 'işlevsel sınıflandırma birinci düzey (ana fonksiyon)' kodunun, işlemi gerçekleştiren kamu idaresinin asli görev alanını temsil eden ana fonksiyon kodundan farklı bir başlık altında raporlanması gerekir?

  1. Adalet Bakanlığının, ceza infaz kurumlarında görevli personelin çocuklarının faydalanması amacıyla bir okul öncesi eğitim tesisi (kreş) inşa ettirmesiCevap
  2. B
    Jandarma Genel Komutanlığının, kırsal bölgelerdeki operasyonlarda kullanılmak üzere yeni nesil zırhlı müdahale araçları tedarik etmesi
  3. C
    Sağlık Bakanlığının, ulusal bağışıklama programı kapsamında kullanılmak üzere yurt dışından yüklü miktarda aşı ithal etmesi
  4. D
    Dışişleri Bakanlığının, yurt dışı temsilciliklerindeki diplomatik faaliyetlerin yürütülebilmesi için yeni hizmet binaları kiralaması
  5. E
    Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün, tarımsal sulama altyapısını güçlendirmek üzere havza bazlı yeni bir baraj inşaatını projelendirmesi

Cevap

Adalet Bakanlığının, personelinin çocukları için okul öncesi eğitim tesisi (kreş) inşa ettirmesi işlemi, kurumun asli görevi olan 'Kamu Düzeni ve Güvenlik Hizmetleri' (03) yerine 'Eğitim Hizmetleri' (09) fonksiyonunda sınıflandırılmalıdır.
Analitik Bütçe Sistemindeki işlevsel sınıflandırma, harcamaların hangi hizmet amacına yönelik yapıldığını uluslararası bir çerçevede gösterir. Temel kurallardan biri; bakanlıkların veya diğer devlet birimlerinin kendi personellerinin faydalanması amacıyla sundukları kreş, okul, hastane, lojman gibi sosyal hizmet harcamalarının idarenin kendi asli fonksiyonuna değil, doğrudan ilgili hizmetin fonksiyonuna (Eğitim, Sağlık, İskan vb.) kaydedilmesidir. Bu bağlamda, Adalet Bakanlığının (ana fonksiyonu Kamu Düzeni ve Güvenlik) kreş inşaatı için yapacağı harcama, 'Eğitim Hizmetleri' fonksiyonu altında kodlanacak ve kurumun asli görevinden farklı bir sınıfa dahil olacaktır.

Adım Adım Çözüm

1
İşlevsel (fonksiyonel) sınıflandırmanın temel prensibini belirleme
İşlevsel sınıflandırmada, kamu idarelerinin kendi personeline dahi olsa sunduğu sağlık, eğitim, iskan gibi hizmetlerin, idarenin kendi teşkilat görevinde değil; doğrudan o hizmetin ait olduğu asıl fonksiyonda (eğitim, sağlık vb.) kaydedilmesi kuralı hatırlanır.
Sınıflandırma, harcamayı kimin yaptığına (kurumsal) değil, harcamanın amacının ne olduğuna (işlevsel) odaklanır.
2
Seçeneklerdeki idarelerin asli görevleri ile harcamaların nihai amacını karşılaştırma
Jandarma (Güvenlik), Sağlık Bakanlığı (Sağlık), Dışişleri Bakanlığı (Genel Kamu) ve DSİ (Ekonomik İşler) seçeneklerinde yapılan harcamaların amacının, kurumların asıl varoluş sebepleriyle aynı fonksiyon grubunda kaldığı tespit edilir.
Yatırım harcaması yapmak veya hizmet satın almak sadece harcamanın ekonomik kodunu etkiler, nihai amacını değiştirmez.
3
Adalet Bakanlığı seçeneğini analiz etme
Adalet Bakanlığının ana fonksiyonu 'Kamu Düzeni ve Güvenlik Hizmetleri'dir ancak kreş harcamasının nihai amacı eğitime yöneliktir.
Harcamanın yöneldiği hizmet eğitim olduğu için, idarenin asli fonksiyonundan tamamen farklı bir koda ('Eğitim Hizmetleri') kaydedilmesi gerekir.

Anahtar Kavram

İşlevsel (Fonksiyonel) Sınıflandırma ve Kurumsal Ayrım
Bu soruyu puanla